Icon--search Icon--video Icon--play Icon--pause Icon--twitter Icon--facebook Icon-navIcon Icon--arrowLeft Icon--arrowRight Icon--audio Icon--photo icon--tag Icon--radio icon--contact volume-off Icon--volume-up

BLOG | ...en verlos ons van het kwaad

Johan Snel: bestaat Kwaad met een hoofdletter?

Duizenden kijken vanuit Turkije machteloos toe bij de slag om Kobani. Tegelijkertijd trekken Arabische en westerse landen eensgezind ten oorlog tegen IS(IS). Strijden we tegen het absolute kwaad?

De paar moedige journalisten die Syrië durven binnengaan, berichten dat zelfs Koerden het niet helemaal begrijpen. Ja, IS(IS) moordt, en vaak gruwelijk. De extremisten moorden bij honderden, maar Assad bij tienduizenden, zei een verbaasde Koerd tegen Hans Jaap Melissen in Nieuwsuur.

Er speelt dus ook iets anders bij alle plotselinge eensgezindheid tegen deze nieuwe manifestatie van het kwaad. Ook al omdat de extremisten daar zelf naar hartenlust aan meedoen.

De propaganda van IS(IS) dreigt de wereld graag met 'Armageddon', een totale eindstrijd om eens en voor al af te rekenen met de machten van het Kwaad. Ongetwijfeld geloven deze jihadististen in hun apocalyptische roeping. Des te meer reden om daar niet blindelings in mee te gaan.

Zwarte vlaggen

Gebeurt dat dan? Soms wel, en daar mogen we best eens een punt van maken.
Sommige politici twitteren het zelfs openlijk.

Ook onze cultuur is immers doordrenkt van goedkope Hollywood-beelden waarin het Goede een gevecht op leven en dood levert met het Kwaad. Waarin de dappere strijders van het licht het opnemen tegen de demonische machten van de duisternis.

Dat IS(IS) graag met zwarte vlaggen wappert, past bijna te mooi in het plaatje. In alle films staan wij natuurlijk aan de goede kant. En wie denkt dat niet? Ook de jongens van IS(IS) doen dat immers, in hún versie van de film.

Juist daarom is die fixatie op het Kwaad, met kapitale hoofdletters, zo gevaarlijk. In de christelijke traditie kennen we dat als manicheïsme, het idee dat onze wereld beheerst wordt door twee totale machten.

Banaal

Tegen dat idee waarschuwde Augustinus zijn leven lang: het kwaad verdient geen hoofdletter, het kwaad is oneindig veel banaler en raakt ons allemaal. Het is niet een macht tegenover ons, maar in ons.

‘Je kunt mensen niet naar de moderniteit bombarderen’, las ik ergens. Nee, nogal wiedes: bombarderen ís de moderniteit. Wij zijn niet het Goede dat de wereld overwint, maar hebben even goed te dealen met de banaliteit van het kwaad.

Zeker. Ook het al te menselijke kwaad kan heel demonisch zijn. In Syrië zien we dat, maar bij ons allemaal kan dat. Juist daarover gaat het in het evangelie. Verlos óns van het kwaad, leert Jezus bidden.

Deel dit artikel:

Geef een reactie

Om reacties te kunnen lezen en/of schrijven moet je toestemming geven voor het plaatsen van cookies.
Klik hier als je toestemming geeft voor het plaatsen van cookies bij het bezoek aan de websites van de Nederlandse Publieke Omroep. Of pas hier je cookie-instellingen aan.