Icon--search Icon--video Icon--play Icon--pause Icon--twitter Icon--facebook Icon-navIcon Icon--arrowLeft Icon--arrowRight Icon--audio Icon--photo icon--tag Icon--radio icon--contact volume-off Icon--volume-up

BLOG | Feest van de vrijheid

Blog van Johan Snel

December. Dus dan wordt de vraag urgent. Waarom hebben we geen atheïstische feestdag? Is vieren alleen iets voor christenen? Wat is de menselijke maat?

Mijn Duitse webshop had vorige week een verrassende banner: ‘Tot 2e Advent alle verzendingen gratis!’ Hee, denk je dan: dat begrijpt dus in Duitsland iedere webshopper. Maar welke consument in Nederland zou meteen weten wanneer dat is, Advent? Laat staan de eerste, of derde?

In de ons omliggende landen kennen ze die kalender namelijk wel: de ordening van het jaar, de christelijke feestdagen en wat daarbij hoort, ook qua vrije dagen. Zo’n orde schept vrijheid, ruimte om samen te vieren. Op dat punt zijn we echt iets kwijtgeraakt.

Bevrijding

Ik kom er ook op, omdat we in Nederland warme pleidooien lezen voor de 365-daagse werkweek. Alles op zondag open, dat zou goed zijn voor de economie  - al is dat aantoonbaar niet waar. En iedereen kan zelf wel uitmaken wanneer hij nog een vrije dag neemt.

Nou: nee dus.  Die hartstochtelijke pleidooien worden inderdaad met een bijna religieus enthousiasme gevoerd. Alsof vrije zondagen een achterhaald ritueel zijn, alsof we ons ergens van moeten bevrijden. Alsof vieren iets is dat we best in ons eentje kunnen.

Een eeuw geleden waren vrije zondagen inderdaad nog een luxe. Door de industriële revolutie was zeven dagen werken heel gewoon geworden. Winkels waren juist ook op zondag open.

Niet alleen gereformeerden en katholieken keerden zich daartegen, ook de socialisten, de arbeidersbeweging. Zij streden het hardst voor  ‘Zondagsrust’ – zoals dat toen zo mooi heette. De vrije zondag kwam voor arbeiders letterlijk als een bevrijding.

Welkom

Vaak lees je de klacht, dat het atheïsme ons niet één feestdag heeft opgeleverd. Maar dat is niet helemaal waar. In de Sovjet-Unie is wel degelijk met andere kalenders geëxperimenteerd. En de Franse Revolutie voerde de tiendaagse werkweek in en vierde uitbundig feest rond de Godin van de Rede.

Maar die goden van de arbeid en de rede bleken wrede goden. De feesten vielen tegen en de arbeiders werden slaven. De menselijke maat steekt anders in elkaar: na zes dagen is het heus even welletjes.

Om te vieren heb je vrijheid nodig. En feest wordt het pas als iedereen mee kan doen. Daarom is het filmpje van de protestanten dat ons oproept dit jaar samen Kerst te vieren, best inspirerend. Het feestje van Christus kan pas beginnen als iedereen welkom is.

 

Deel dit artikel:

Geef een reactie

Om reacties te kunnen lezen en/of schrijven moet je toestemming geven voor het plaatsen van cookies.
Klik hier als je toestemming geeft voor het plaatsen van cookies bij het bezoek aan de websites van de Nederlandse Publieke Omroep. Of pas hier je cookie-instellingen aan.