Icon--search Icon--video Icon--play Icon--pause Icon--twitter Icon--facebook Icon-navIcon Icon--arrowLeft Icon--arrowRight Icon--audio Icon--photo icon--tag Icon--radio icon--contact volume-off Icon--volume-up

De 8 revoluties van Jezus

Waarin was Christus nieuw voor zijn tijd

Kortgeleden plaatste Reinier Sonneveld een blog met de 8 belangrijkste gedachtes van Jezus' cultuur. Met die ideeën groeide hij op; die staan 'tussen de regels' als je de Bijbel leest. Als Jezus een vis was, was dit zijn water. Maar Jezus was wel een vis die het water radicaal anders kleurde.

Jezus liet een onuitwisbare indruk achter. Na hem zou de wereld nooit meer hetzelfde zijn. Vanaf nu zwemmen we in wijn in plaats van water, zeg maar. Dat was deels omdat hij die 8 kerngedachtes van zijn cultuur vernieuwde:

1. ‘Blijf het goede doen’
Jezus’ cultuur was er diep van doordrongen: ‘Het leven is zwaar’. Er was veel ziekte, onzekerheid en gevaar. Jezus doet niet alsof dat onbelangrijk is: je honger wil je terecht stillen, niemand wil ziek worden. Maar blijf er niet in hangen: veel belangrijker is wie je bent als mens, anders gezegd: je ziel. Als je daar geen zorg voor draagt, blijft het kwaad dooretteren en verandert er uiteindelijk niets. Blijf daarom in alles verbonden aan God (Matteüs 6:19-20) en doe het goede. (Matteüs 6:33-34)

2. ‘Vorm een nieuwe familie’
‘Bescherm je familie voor alles’, vond men in Jezus’ cultuur. Want in tijden van onzekerheid val je daarop terug. Je familie wordt dan je alles: je veiligheid, je toekomst, je eer. Jezus stelt daartegenover (Marcus 3:31-35) dat je beter geen netwerk kunt vormen op basis van je genen, maar je overtuiging (Johannes 19:26-27). Alleen zo kunnen culturele verschillen en oude vetes worden overstegen.

3. ‘God is dichtbij’
De Joden achtten zich (terecht) bijzonder in hun geloof: ‘Er is maar één God’. Tegenwoordig gelooft de meerderheid van de mensen dat, maar in Jezus’ tijd waren ze hier uniek in. Het was gebruikelijk om zelfs Gods naam te vermijden en hem alleen ‘de Naam’ te noemen of ‘de Hemel’. Jezus gebruikt echter intieme bewoordingen, zoals ‘Papa’ en ‘Onze Vader’. Die eindeloos hoge God legt niet alleen contact met de experts, maar juist met gewone mensen: álle gewone mensen. (Johannes 4:23-24)

4. ‘De mens wordt een tempel’
Deze hoge God was het meest nabij in een speciaal gebouw: ‘God woont in de tempel in Jeruzalem’, was de algemene gedachte van Jezus’ omgeving. Daar was hij min of meer ‘verstopt’, in een kamertje dat alleen de hogepriester eenmaal per jaar mocht bezoeken. Jezus kondigt echter het einde van deze tempel aan: (Matteüs 24:1-2) dat God als het ware daaruit ‘losbreekt’ en hem persoonlijk tot een soort mobiele tempel maakt, net als iedereen die ervoor open staat.

5. ‘Israël volbrengt nu eindelijk haar unieke taak’
Veel Joden waren ervan overtuigd: ‘Israël heeft een unieke taak’ in de wereldgeschiedenis, maar faalde daarin keer op keer. God zou bekend moeten worden via dit kleine volkje, maar dat was verre van gelukt. Jezus stelt dat dit nu wel zal gebeuren. Via een vertegenwoordiger van Israël zal de redding van alle culturen komen (Matteüs 8:11-12). Eindelijk heeft iedereen toegang tot God.

6. ‘Gods wet is samengevat: liefde’
‘Mozes’ wet hoort bij ons’, daarvan waren de Joden zich zeer bewust. Sommige geboden onderscheidden hen ook extra van andere volken: zoals dat de jongetjes besneden worden en ze geen varkensvlees eten. Jezus doet hier niets vanaf (Matteüs 5:17-18), maar laat wel zien dat Mozes’ wet vaak misbruikt wordt om jezelf hoog te achten (Lucas 18:10-14) en anderen buiten te sluiten. Daarom hamert hij dat de wet een kern heeft: de liefde. Zo kan hij zelfs omgaan met mensen die werden gezien als het laagste van het laagste (Matteüs 9:10-11).

7. ‘Gods toekomst staat ook open voor zijn vijanden’
De hele Joodse Bijbel door zijn er grote rijken die Israël onderdrukken, en ook in Jezus’ tijd ervaren zij dat: ‘De Romeinen zijn onze straf’, omdat ze gefaald hebben in hun opdracht. Jezus draait het echter om. Het zijn niet de Romeinen die Gods toekomst tegenhouden, maar zij kunnen er juist in delen (Johannes 4:23-24). Heb daarom zelfs je vijanden lief (Matteüs 5:44-48) – je zou er wel eens een eeuwigheid mee kunnen doorbrengen...

8. ‘De langverwachte Messias, dat ben ik’
‘De Messias komt ons bevrijden’, werd er keer op keer aangekondigd in de Joodse Bijbel (Psalm 22:27-31). God zou koning worden over de hele wereld (Daniël 7:13-14) en de Messias zou dat bewerkstelligen. God zou zijn ‘koninkrijk’ vestigen en Jezus komt nu vertellen dat dit heel dichtbij is. Sterker nog, dat het tijdens zijn leven gaat gebeuren – dat het in hem gebeurt (Johannes 12:23-33). In hem heeft God gewonnen en daarmee is het definitieve begin gemaakt van Gods grote toekomst.


Auteur: Reinier Sonneveld

Deel dit artikel:

Geef een reactie

Om reacties te kunnen lezen en/of schrijven moet je toestemming geven voor het plaatsen van cookies.
Klik hier als je toestemming geeft voor het plaatsen van cookies bij het bezoek aan de websites van de Nederlandse Publieke Omroep. Of pas hier je cookie-instellingen aan.