Icon--search Icon--video Icon--play Icon--pause Icon--twitter Icon--facebook Icon-navIcon Icon--arrowLeft Icon--arrowRight Icon--audio Icon--photo icon--tag Icon--radio icon--contact volume-off Icon--volume-up

(On)barmhartig

Blog van Tijs van den Brink

Het debat over wat ‘voltooid leven’ is gaan heten, is in volle hevigheid losgebarsten sinds het kabinet vorige maand plotseling een vergaand standpunt innam. Als gevolg van mijn werk als journalist bij de EO komt zo’n debat onontkoombaar op me af.

De dag nadat VVD-minister Edith Schippers het kabinetsstandpunt bij Nieuwsuur had gepresenteerd, wijdden we een vrijwel complete uitzending van Dit is de Dag aan het thema. En vorige week, op de avond voordat de Tweede Kamer over het kabinetsstandpunt sprak, was Schippers zelf uitgebreid te gast in ons radioprogramma.
Iedereen voelt aan dat dit geen ‘gewoon’ onderwerp is. Heeft een gezond mens het recht een einde aan zijn of haar leven te maken, als dat leven naar eigen inzicht klaar is? Ja, als aan een aantal voorwaarden is voldaan, heeft iemand dat, vindt het kabinet. En dus wordt er gewerkt aan een wetsvoorstel dat hulp bij zelfdoding legaal maakt. 

Zowel in gesprekken die ik voerde met mensen die persoonlijk met het thema 
te maken hebben, als in het debat in de Tweede Kamer, gebeurde er iets vreemds. Ik merkte bij het lezen van het kabinetsstandpunt dat ik niet enthousiast ben over het plan, om het voorzichtig uit te drukken. Toen ik dat standpunt formuleerde in het bijzijn van voorstanders van het voorstel, werd ik vrij snel voor onbarmhartig uitgemaakt.


In de Tweede Kamer gebeurde dat ook. Partijen die aarzelen over het voorstel of uitgesproken tegen zijn, kregen hetzelfde verwijt. ‘Als u niet voor dit voorstel bent, wat doet u dan voor deze mensen? Waar is uw barmhartigheid?’ 
Ik merk dat ik het heel verwarrend vind. Ik ken de precieze achtergrond van het woord barmhartigheid niet, maar het zou me niet verbazen als het christelijke wortels heeft. In ieder geval geldt barmhartigheid binnen het christendom als een deugd.

Uitgerekend op zo’n gewichtig terrein als leven en dood, komt het verwijt van onbarmhartigheid dan hard aan.
Begrijp me goed: ik geloof echt dat oud worden zwaar, verdrietig en deprimerend kan zijn. En er is alle reden om heel goed na te denken over hoe we ouderdom in onze cultuur waarderen (en daar vervolgens ook echt actie op te ondernemen). Maar doen alsof de dood dan de enige oplossing is, en zelfs het oordeel ‘niet barmhartig’ uitspreken als iemand niet bereid is de weg naar de dood te openen, gaat ver.
 Een schrale troost: als dit al onbarmhartig is, dan ben je als onbarmhartige allesbehalve alleen. Ik geloof niet dat ergens ter wereld zo’n wet bestaat. 

Tijs van den Brink

Deel dit artikel:

Geef een reactie

Om reacties te kunnen lezen en/of schrijven moet je toestemming geven voor het plaatsen van cookies.
Klik hier als je toestemming geeft voor het plaatsen van cookies bij het bezoek aan de websites van de Nederlandse Publieke Omroep. Of pas hier je cookie-instellingen aan.