Icon--search Icon--video Icon--play Icon--pause Icon--twitter Icon--facebook Icon-navIcon Icon--arrowLeft Icon--arrowRight Icon--audio Icon--photo icon--tag Icon--radio icon--contact volume-off Icon--volume-up

Waarom wil ik leven, en waarvoor?

'Wie 's nachts loopt struikelt, doordat hij geen licht heeft'

Vorige week heb ik drie heftige televisieprogramma’s bekeken. Een programma over de zelfmoord van een Nederlandse schrijver, en een lang programma over de duizenden vluchtelingen. Mijn derde programma was een herhaling van 'De Kist'. Een interview met de schrijver, van een half jaar geleden.

Normaal kijk ik best graag naar bijvoorbeeld een detective. Maar deze maanden staat mijn hoofd daar niet zo naar. Alles is anders geworden. Ook het kijken naar de tv. Wat een enorme tegenstelling die avond! Duizenden mensen, die soms letterlijk vechten voor hun leven. Mensen, die kiezen voor de meest gevaarlijke route. De 'death road' wordt hij genoemd. En daar tegenover een veel geroemde schrijver, die kiest voor de dood zelf.

Het kwam allemaal hard binnen.

Waarom wil ik leven? En waarvoor? Kan ik een ander door mijn leven, mijn ideeën, mijn preken motiveren om te houden van het leven? En niet alleen die vluchteling, maar ook die vele jongeren die in Nederland een einde maken aan hun leven? Zelfdoding is onder jongeren doodsoorzaak nummer 2.
Het bizarre is dat uitgerekend deze schrijver heel veel aandacht in zijn boeken had voor zelfdoding. Hij heeft zelfs een boek geschreven voor de familie die verslagen en in- en in verdrietig achterblijft. En dat allemaal omdat hij zelf geconfronteerd werd met een poging tot zelfdoding van zijn vader. In het programma 'De Kist' vertelde hij er uitgebreid over. In- en in verdrietig was hij. Waarom vond mijn vader het leven niet meer waard? Nog erger was de schrik toen zijn vader toch weer bijkwam en zei dat dit niet de bedoeling was.

Hij had willen sterven. Hij worstelde met de vraag: hoe kan ik mijn eigen vader voorbereiden om toch te leven? Hoe kan hij het leven weer aan? Welke gereedschappen heb ik om het leven voor hem toch de moeite waard te vinden?

En dan stapt zo’n man na jaren zelf uit het leven! Zijn vrienden in het programma DWDD wisten ook geen antwoord. Aan tafel zag ik in- en in verdrietige mensen. Mensen met de bekende vraag ‘Waarom?’. Ze begrepen er niets van. Er werden verklaringen gezocht. Maar niemand wist hét antwoord. Het moet een soort kortsluiting geweest zijn, zei er één. De andere dag vertelde een van de kranten dat bij hem de ziekte van Bechterew ontdekte zou zijn. Maar ben je er dan uit?

Er zijn honderden boeken geschreven over zelfdoding. Er zijn ook allerlei medische verklaringen. Maar hoe komt het dat juist in Europa de aantallen van mensen die een einde aan hun leven maken alsmaar groter wordt. Nota bene: dat werelddeel waar die duizenden vluchtelingen een veilig onderkomen zoeken, als was West-Europa een soort paradijs?

Welke gereedschappen heb ik om het leven te moeite waard te vinden? Uit wat er men hem gebeurd is zou je kunnen concluderen dat de schrijver ze blijkbaar voor zichzelf niet gevonden heeft. Ik weet overigens niet of dat een terechte conclusie is. Kent u de woorden van Jezus:
Wie overdag loopt, struikelt niet, want hij ziet het licht van deze wereld, maar wie ’s nachts loopt, struikelt doordat hij geen licht heeft.’ (Johannes 10:9,10) Jezus heeft het over mensen die lopen in de nacht. Dat kunnen mensen zijn die ‘de nacht’ liefhebben. Maar ook mensen die door ‘de nacht’ worden besprongen. Zo zou ook je depressieve mensen kunnen noemen.

Joost Zwagerman leed in 2011 aan een depressie. Hij zegt ook weer in dat interview: ‘Iets anders heeft de regie over je leven. Het is alsof demonen je bespringen. Het is een ravage in je hoofd.’ Ik heb mensen gekend, zowel jonge als oude mensen, die echt gelovig waren en toch een eind aan hun leven maakten. Ze hadden het Licht, maar zagen het niet. Ze maakten een eind aan hun leven, omdat ze de duisternis niet meer konden verdragen en verlangden naar Het Licht. Of dat bij Joost Zwagerman het geval was?

Op de vraag of hij gelooft in God zei hij (een half jaar geleden dus): ‘Ik vind jammer dat Hij niet bestaat. Ik zou het geweldig vinden als jij (de interviewer) gelijk kreeg.’ Dit keer dus geen blog over mijn verdriet. Maar wellicht over het verdriet van jou. Meer dan ooit denk ik aan veel verdriet waaraan ik in mijn leven te snel ben voorbijgegaan. En bovendien: Die vraag blijft staan! Ook voor mij! Waarvoor wil ik leven en voor wie?

Misschien wil jij daarop reageren? Waarvoor leef jij? Welke gereedschappen heb je? En tenslotte: Oordeel niet te hard. Laat dat maar aan God over.

En bovendien: niet elk schip komt bij daglicht in de veilige haven aan. Dat kan ook in het donker gebeuren.

Arie van der Veer

Geef een reactie

Om reacties te kunnen lezen en/of schrijven moet je toestemming geven voor het plaatsen van cookies.
Klik hier als je toestemming geeft voor het plaatsen van cookies bij het bezoek aan de websites van de Nederlandse Publieke Omroep. Of pas hier je cookie-instellingen aan.