Visie op Facebook

Meepraten over films? Op de speciale Televisiefilm-Facebookpagina kunt u uw reactie achterlaten.

Geloven in Sinterklaas. 'Hoe zit het dan met Jezus?'

Geloven in Sinterklaas. 'Hoe zit het dan met Jezus?'

Als Sinterklaas zaterdag voet op Nederlandse bodem zet, begint het grootste kinderfeest van het jaar. Net als andere ouders wringen ook veel christenen zich de komende weken in allerlei bochten om het mysterie rond de onsterfelijke en alwetende Sint in stand te houden. Welke invloed heeft dit op kinderen en hun geloof in God? 'Teleurstelling hoort bij het spel.'

“Ik weet niet meer hoe oud ik was toen mijn ouders vertelden dat Sinterklaas niet bestaat, maar ik herinner me wel dat ik flink van de kaart was,” vertelt Anne-Margreet Winter (38) over het moment dat ze hoorde dat de goedheiligman nep is. “Mijn eerste vraag was: ‘Bestaat Jezus dan wel?’”

Flink boos

Anne-Margreet omschrijft deze ontdekking als een ‘heftige ervaring’. “Ik ben vrij serieus en heb altijd alles aangenomen wat mijn ouders vertelden. Dus ik geloofde hen toen zij vertelden dat Sinterklaas bestond, ook omdat ze dit volhielden als ik ernaar vroeg. Tot ik op een dag de waarheid hoorde. Ik vond het verschrikkelijk dat ze me hadden voorgelogen en was daar flink boos om. Ik dacht ook: ‘Hoe zit het dan met Jezus? In Hem geloof ik ook omdat mijn ouders dit voorleven. Mijn ouders schrokken hiervan. Ik ben de oudste, dus bij de volgende kinderen pakten ze het wat voorzichtiger aan.”

Hoewel ze zelf geen voorbeelden kent van kinderen die er, net als Anne-Margreet, last van hebben gehad, vindt Marja Bos, orthopedagoog van Oké Coaching, een voorzichtige aanpak belangrijk. “Als je stug blijft volhouden dat Sinterklaas bestaat, of dreigt dat Zwarte Piet stoute kinderen in de zak meeneemt naar Spanje, kunnen kinderen het daar moeilijk mee hebben. Maar zolang je niet doordraaft, kun je als christen zonder problemen aan het sinterklaasfeest meedoen,” stelt Marja.

“Het is een leuk spel voor ouders en kinderen. Zo leren kinderen bepaalde emoties te verwerken. Ik weet nog hoe ontzettend spannend ik het vond wat Sinterklaas over mij zou zeggen in de klas. Het is mooi als kinderen leren omgaan met angst, blijdschap, verwachting en verrassing. Ook de teleurstelling als ze ontdekken dat het niet echt is, hoort bij het spel. Ik ben zelf nooit tegengekomen dat die lang duurde, of dat kinderen het hun ouders kwalijk namen.”

Een geheimpje

“Nu ik zelf moeder ben van vier kinderen (10, 8, 5 en 1), zit ik ieder jaar met een dilemma,” vertelt Anne-Margreet. “Het heeft geen zin om tegen kleine kinderen te zeggen dat Sinterklaas nep is. Ze zien hem, dus hij bestaat. Maar vanuit mijn geloof kies ik ervoor om niet te liegen. Dus als een kind naar mij toekomt met twijfels, ga ik niet beweren dat het allemaal waar is. Toen mijn oudste zoon Levi in groep drie zat en vragen begon te stellen, heb ik het gelijk verteld. Het ingewikkelde is dat je ook met andere kinderen te maken krijgt. Ik zei tegen hem: ‘Je mag het niet op school vertellen, want er zijn veel kindjes in de klas die het nog wel geloven. Het is een geheimpje.’ De volgende dag kreeg ik tijdens de lunch een telefoontje van een andere ouder. Wat bleek? Levi had tijdens het kringgesprek zijn vinger opgestoken en gezegd: ‘Mijn moeder heeft verteld dat Sinterklaas niet bestaat.’"

Geen Sinterklaas

Met dit dilemma zullen Daniël (29) en Mariska Gerrets (25) nooit te maken krijgen. Zij vinden dat christenen geen Sinterklaas horen te vieren. “Als onze dochter Eliana (6 maanden) oud genoeg is, zullen we haar direct uitleggen waarom wij niet aan dit feest meedoen,” vertelt Daniël. “Wij geloven dat veel tradities en gebruiken van het sinterklaasfeest hun oorsprong vinden in het Germaanse heidendom. Dit ging gepaard met speciale offerriten, demonenverering en andere occulte praktijken. Het lijkt een onschuldig kinderfeest, maar feitelijk is er niet veel veranderd.”

De jonge ouders begrijpen dat hun keuze straks moeilijke situaties kan opleveren. Mariska: “Sinterklaas werd vroeger bij ons allebei niet gevierd. Natuurlijk zagen we dat vriendjes en vriendinnetjes wel cadeautjes kregen, maar dit waren we snel weer vergeten. We hebben niet het idee dat we iets gemist hebben.”

Meer dan genoeg

“Als kinderen worden opgevoed met Sinterklaas, maken we ons niet alleen zorgen over het geloof van het kind, maar ook over de geloofwaardigheid van de ouders,” zegt Daniël. “Openheid en waarheid zijn twee belangrijke pijlers waarop het vertrouwen van een kind in zijn ouders rust. Als blijkt dat je liegt over Sinterklaas, kan dit grote gevolgen hebben. Er zijn verschillende overeenkomsten tussen Sinterklaas en Jezus. Vooral Sints alwetendheid en boek vol goede en slechte daden spreken kinderen aan. Als ze horen dat Sinterklaas niet bestaat, zal het ons daarom niet verbazen als kinderen ook aan het bestaan van Jezus gaan twijfelen.”

Anne-Margreet weet dat sommigen Sinterklaas helemaal niet vieren. “Maar die achtergronden heb ik zelf nog nooit uitgezocht,” zegt ze. “Het is nu eenmaal een feest in Nederland, en bijna iedereen gaat erin mee. Wel ben ik het zat om bergen geld uit te geven aan speelgoed, terwijl er zoveel ellende is in de wereld. Mijn kinderen hebben meer dan genoeg, dus dit jaar krijgen ze één cadeau. Sinterklaas vindt het wel mooi geweest.”


Tekst: Femke Taale
Beeld: ANP
Bron: Visie 2014, nr. 46