Normen en waarden zijn weer helemaal in op het binnenhof. Premier Balkenende stelde afgelopen weekend voor een commissie in het leven te roepen die zich gaat bezinnen op normen en waarden. Kars Veling vindt het een goed plan, maar dan moet de politiek ook bereid zijn door de commissie gecorrigeerd te worden, benadrukt hij. Radio-1 maakte een rondje langs een aantal betrokkenen.

Dat politici oproepen tot herstel van normen en waarden, is minder nieuw dan menigeen schijnt te denken. Nieuw is wél dat dergelijke oproepen niet langer massaal worden weggehoond. Toen Dries van Agt in 1977 opriep tot een ‘Ethisch reveil’, was spot zijn deel. Hoe kijkt de oud-premier aan tegen de huidige discussie?

Een overgrote meerderheid van de bevolking ziet in het bijbrengen van normen en waarden een belangrijke rol weggelegd voor scholen. Voelt juf Cinie Robben van de Vlindervallei uit Amersfoort dat ook zo?

Minister Heinsbroek wil onder meer tv-spotjes inzetten om normen en waarden te herstellen. Premier Balkenende vindt dat daar een brede maatschappelijke discussie aan vooraf moet gaan. Zijn voorstel om een speciale commissie in te stellen is getorpedeerd, maar het nationale debat lijkt al aardig van de grond te komen. Vreemd genoeg lijkt vrijwel niemand stil te staan bij de vraag wat we met normen en waarden bedoelen. En: waar baseren we ze op?
Vier filosofen van uiteenlopende signatuur geven in het christelijke opinieblad CV-Koers een aanzet tot verdieping: Gabriël van den Brink, Roel Kuiper, Herman Philipse en René van Woudenberg.

Als er een vak is waarbij normen en waarden om de hoek komen kijken, is het wel dat van parkeeragent. Parkeercontroleur Heiningen uit Amersfoort: „Wij maken de ontwikkeling van normen en waarden in de samenleving van dichtbij mee."

Wildplassen, niet opstaan in de tram voor oude mensen en grof taalgebruik. Voor veel Nederlanders is het onaangepaste gedrag van hun medeburgers een bron van ergernis. ‘Nederland verloedert’ is een veelgehoorde klacht. Uit een TNS NIPO-onderzoek (2002) blijkt dat Nederlanders het verval van normen en waarden, criminaliteit, georganiseerde misdaad, de wachtlijsten in de gezondheidszorg en vandalisme als de grootste problemen in de maatschappij beschouwen.

'We moeten terug naar de Tien Geboden. Als die serieus worden genomen, heeft dat gevolgen voor onze medeburgers'. Dat zei Bas van der Vlies, lijsttrekker van de SGP in De Ochtenden. Van der Vlies ging het debat aan met Kars Veling (CU), Fred Teeven (LN) en Agnes Kant (SP).

'Tussen God en genot'. Vier hooggeleerde heren in debat over waarden en normen in een geïndividualiseerde samenleving. Tweehonderd aanwezigen vullen de aula in het Academiegebouw aan het Utrechtse Domplein op vrijdagavond 21 febuari 2003.

Minister Heinsbroek vindt dat er een mentaliteitsverandering moet komen. Hij pleit voor een mediacampagne waarin normen en waarden aan de man moeten worden gebracht. Jaren geleden voerde oud-premier Dries van Agt een soortgelijk pleidooi. In de Ochtenden legt Van Agt uit wat de overeenkomsten en verschillen zijn tussen die tijd en de huidige.