‘Maar de vrucht van de Geest is liefde, vreugde en vrede, geduld, vriendelijkheid en goedheid, geloof, zachtmoedigheid en zelfbeheersing. Wie Christus Jezus toebehoort, heeft zijn eigen natuur met alle hartstocht en begeerte aan het kruis geslagen. Wanneer de Geest ons leven leidt, laten we dan ook de richting volgen die de Geest ons wijst.’
Galaten 5:22-25

Zelfbeheersing

Ja, ja en daar is hij dan, wat mij betreft de leukste en misschien ook wel de moeilijkste van alle vruchten van de Geest – speciaal in deze decembermaand: zelfbeheersing. Want oei, oei, wat is zelfbeheersing toch een lastig iets. En ja, zeker nu met alle overheerlijke maaltijden, overvloed aan wijnen, chocola (mmm, in januari weer diëten…?), cadeautjes (lekker shoppen!) en gezelligheid (lange avonden, weinig slaap). Maar dat is maar één kant van het verhaal. Waarin heb je nog meer zelfbeheersing nodig?

1. Zelfbeheersing en de andere vruchten

Zonder zelfbeheersing heb je niet veel kans op groei. Want in zelfbeheersing ligt niet alleen besloten dat je jezelf beheerst – zodat je heel bewust kiest wat je wel of juist niet doet of eet, maar ook de eigenschappen die ervoor nodig zijn om dat te kunnen: discipline, doorzettingsvermogen en volharding, oefening en inspanning.

Zoals alle delen van de vrucht met elkaar verbonden zijn, zo heeft zelfbeheersing de andere delen van de vrucht nodig om tot z’n recht te komen. En vanuit zelfbeheersing kunnen de andere vruchten van de Geest rijpen. Echte zelfbeheersing betekent dat je jezelf continu overgeeft aan de leiding van de heilige Geest, zodat je de juiste keuzes maakt.

• Wat houdt zelfbeheersing in voor jou?
• Waarin kun je jezelf goed beheersen en waarin toon je discipline en doorzettingsvermogen? Wat heeft de heilige Geest hiermee te maken?
• Op welke manier zal het effect hebben op jouw omgeving, wanneer jij groeit in de vrucht van zelfbeheersing?

Opdracht
Schrijf alle andere acht delen van de vrucht van de Geest op – onder elkaar: liefde, vreugde en vrede, geduld, vriendelijkheid en goedheid, geloof, zachtmoedigheid. Schrijf achter elk woord waarom die vrucht met zelfbeheersing verbonden is, oftewel: waarom heb je zelfbeheersing nodig om dat deel van de vrucht te kunnen laten groeien en waarom zal dat deel van de vrucht ook zelfbeheersing laten groeien?

2. Zelfbeheersing en meesterschap

Er wordt wel gezegd dat, om een meester in iets te worden, je minstens 10.000 uur moet oefenen. Dat is omgerekend 250 weken van 40 uur, oftewel bijna vijf jaar – zonder vakantie! En hoeveel meesters hebben we in de wereld? Nou heel wat, want een meester kan in elk vakgebied opstaan. Denk aan een beroemd musicus, een chef kok met een aantal sterren, een balletdanseres, een autoracer, een uitvinder, een schrijver, een wielrenner, een schilder, een … en allemaal hebben ze één ding gemeen: ze oefenen, oefenen en oefenen!

Ze hebben een enorme discipline. En als ze echt aan de top willen blijven, dan hebben ze zelfbeheersing nodig over hun héle leven: niet alleen over hun vak, maar ook over hun tijd (geen tijd verspillen), energie (ze weten wanneer ze de grootste energie hebben en zorgen goed voor zichzelf qua eten en slapen), spierkracht (ze trainen hun lichaam en hersenen), geld (financieel wijze keuzes maken), lichaam (gezond eten en stress vermijden) en over hun geest (geestelijke goede, inspirerende ‘voeding’).

• In hoeverre zou jij graag een meester worden? En waarin? Ben je dan ook bereid om minstens 10.000 uur te oefenen?
• Hoeveel discipline heb jij op een schaal van 10, waarbij 1 niet en 10 enorm veel? Wat vind je hiervan?
• In hoeverre zou je meer zelfbeheersing en discipline willen en kunnen ontwikkelen?

Opdracht
Kies vandaag (alleen of met al je gezinsleden) een onderwerp waarin je zelfbeheersing nodig hebt. Pak een blaadje en schrijf dit op. Teken er ook 7 rondjes bij - of meer als je er echt serieus mee aan de slag wilt gaan! Bedenk hoe je op dit gebied zelfbeheersing zou kunnen ontwikkelen. En schrijf vervolgens op hoeveel tijd je er elke dag aan wilt besteden. Doe dit elke dag en hou het minstens zeven dagen vol. Kleur elke dag een rondje in als je er daadwerkelijk mee geoefend hebt.

Hoeveel moeite kostte het je om elke dag te doen? Ben je geïnspireerd om het nog langer vol te houden of is een week wel lang genoeg om zo gedisciplineerd te leven?

3. Met zelfbeheersing je doel bereiken

Paulus stelt dat als je zelfbeheersing wilt ontwikkelen, het belangrijk is om een doel voor ogen te hebben (1 Korintiërs 9:24-27), omdat dit heel motiverend werkt. Het liefst een doel waar je blij van wordt, zodat je ook echt intrinsiek gemotiveerd wordt om ermee aan de slag te gaan.

Bijvoorbeeld: je wil vijf kilo afvallen, want dan zit je lekkerder in je vel. Eerst is het van belang om op te schrijven wat je daar allemaal voor denkt te moeten doen of laten. En vervolgens ga je daar dan ok mee aan de slag. Maar ja, dan is het bijna kerst met het traditionele kerstdiner met je familie en o ja, je hebt er ook nog één van je werk en die borrel op de tennisclub… wat doe je? Hou je vast aan je doel en toon je zelfbeheersing? Of laat je je doel los en eet je gewoon waar je maar zin in hebt?

• Wat zijn jouw belangrijke doelen voor de komende tijd?
• Hoe ga je dit bereiken? Oftewel: wat zijn de kleine stappen die je moet zetten om je doel te kunnen bereiken?
• Hoe zouden de mensen om je heen jou kunnen helpen om je doel te bereiken?

Opdracht
Ga (samen met je gezinsleden of vrienden) een dag vasten. Je kunt vasten door niet te eten, maar ook door iets te laten wat je normaal wel doet (televisie kijken of spelletjes doen op je telefoon of koffie drinken). Wat kies je? En hou je het een dag vol of misschien nog wel langer? Hoe is het voor je om te vasten?

Gezegende kerstdagen!

Tekst: Carianne Ros