Kunnen ze jou ervoor wakker maken? Met je puber praten over seks? Of stel je ‘het gesprek’ liever uit of laat je het aan je partner over? Mocht dat zo zijn: je bent niet de enige die dit lastig vindt. Deze ouders vertellen over hun eigen ervaring met seksuele voorlichting aan hun puber. Blijf je het moeilijk vinden? Open dan op een luchtige manier het gesprek over seks met deze gesprekskaartjes.
Wij vroegen de volgers van Eva op Instagram of ze weleens over seks praten met hun puber. 54% van de 300 poll-deelnemers spreekt wel met haar puber over seks. Een minderheid van 36% praat heel af en toe over seks en 3% geeft haar kind liever een boekje over seksuele voorlichting. Deze poll toont aan dat sommige ouders het best lastig vinden om met hun kinderen over seks te praten. (het artikel gaat verder onder het aanvraagformulier voor de gratis gesprekskaartjes)
Wat bespreek je wel en niet met je kind?
Voor moeder Marja is seks geen taboe: “Ik bespreek alles met mijn pubers.” Pubermoeder Judith sluit zich hierbij aan: “Wat bespreken we niet? Wij zijn hier heel open in.” Hanneke kijkt meer naar de emotionele kant en de veilige kant: “Wij geven vooral aandacht aan de emotionele veiligheid en het gebruik van anticonceptie.” Mama Renske herkent dat aspect in haar eigen voorlichting bij haar puber: “Wij zijn nu met onze middelste vooral over grenzen en social media aan het praten.”
Jongeren beginnen later aan seks
Volgens het Nederlands Jeugd Instituut beginnen jongeren anno 2024 later aan seks: Jongeren doen steeds later hun eerste seksuele ervaringen op. Met 18,7 jaar heeft de helft van de jongeren geslachtsgemeenschap gehad. In 2017 was dat 18 jaar en in 2012 17 jaar. Dit blijkt uit het onderzoek 'Seks onder je 25e 2023'.
Vergeleken met 2012 had in 2017 een kleiner deel van de 13- tot en met 17-jarigen ervaring met vrijwel alle vormen van liefde en seks. Deze trend zet zich door in 2023.
Wat is er veranderd?
Liefde en seksualiteit zijn door de jaren heen wel veranderd, zo blijkt uit een onderzoek uit 2024 van expertisecentrum seksualiteit Rutgers en Soa Aids Nederland. Onze pubers worden minder snel verliefd en hebben minder snel verkering. Ook hebben de pubers van tegenwoordig steeds later seks:
In 2012 was 91 procent van de jongeren weleens verliefd geweest. In 2023 is dit percentage gedaald naar 75 procent bij jongens en 73 procent bij meisjes onder de 18 jaar.
In 2012 had 76 procent van de jongens en 69 procent van de meisjes weleens verkering gehad. In 2023 is dit gedaald naar 53 procent bij zowel jongens als meisjes.
Met geslachtsgemeenschap heeft 26 procent van de jongens en 25 procent van de meisjes ervaring. Deze percentages zijn in 2023 gedaald naar respectievelijk 13 en 14 procent. Voor het eerst hebben meer meisjes dan jongens hier ervaring mee.
Gespreksonderwerpen
Jeugdverpleegkundige Helma van CJG Rijnmond adviseert puberouders om met hun puber over bovenstaande onderwerpen te praten. Ook anticonceptie is volgens haar een belangrijk onderwerp, zelfs als je kind nog niet seksueel actief is: “Praat vooral over welke voorbehoedsmiddelen er zijn en leg uit waarom je kind zich moet beschermen tegen ongewenste zwangerschappen en soa’s. Je kunt je kind ook laten nadenken over zijn eigen seksuele grenzen en het respecteren van andermans grenzen.”
Hoe start je het gesprek?
Uit onderzoek van Rutgers blijkt dat kinderen het liefst informatie over relaties en seksualiteit van hun ouders krijgen. Maar hoe ga je als ouder het gesprek aan?
Creëer een situatie waarin je elkaar niet direct hoeft aan te kijken. Voor pubers is dat een gemakkelijker manier om over een gevoelig onderwerp te praten. Je kunt bijvoorbeeld een gesprek starten als jullie samen in de auto zitten of samen de afwas doen.
Gebruik betrouwbare informatie uit boeken en brochures om over dit onderwerp te praten. Zo bereid je je kind goed voor op de puberteit en op seksualiteit.
Moedig je kind ook aan om zijn of haar eigen mening te vormen, eigen grenzen te leren kennen en ‘nee’ te durven zeggen. Dat maakt je kind weerbaarder.
Gun je kind zijn of haar privacy. Wil je kind dat je eerst klopt als hij met zijn vriendin op z’n kamer is? Respecteer dat dan ook.
Gebruik humor om de spanning in het gesprek af te laten nemen.
