Maastricht mag dit jaar tijdens Koningsdag rekenen op hoog bezoek. De oudste stad van ons land staat bekend om haar geschiedenis, architectuur en natuur. Langs welke plekken komt de koninklijke familie en waar komt ze juist niet? 'Visie' loopt met jou langs de mooiste plekjes op én rond de koningsdagroute.
De route die de koning met zijn familie loopt, begint op de Sint Servaasbrug. Op de brug heb je een weids uitzicht over rivier de Maas en de skyline van Maastricht. Vanaf dit punt loopt de route via de Vissersmaas en Het Bat naar het Onze Lieve Vrouwenplein. Op dit plein staat de Onze-Lieve-Vrouwebasiliek, die te herkennen is aan haar hoge torens en rechthoekige uiterlijk. De zijkapel is zeker een bezoekje waard, waar een prachtig beeld van Maria – Sterre ter Zee – staat. En bezoek tegen betaling de schatkamer waar relieken, liturgische voorwerpen en textielkunst bewaard liggen.
Vrijthof
Via de Bredestraat loop je naar het Vrijthof waar geschiedenis, cultuur en horeca elkaar ontmoeten. Vanaf de horecastrip kun je de indrukwekkende architectuur in je opnemen. Het vierkante plein is namelijk omringd door – van links naar rechts – het Spaanse Gouvernement (nu een fotomuseum) met rechts daarvan de protestantse, gotische Sint Janskerk met haar rode kerktoren. Daarnaast staat de rooms-katholieke Sint Servaasbasiliek die in Romaanse stijl is gebouwd. Verderop staat hier de Hoofdwacht te pronken, een voormalig militair gebouw, en het laatste fraaie bouwwerk is het Theater aan het Vrijthof, waar een paar weken voor Koningsdag het Koningsdagconcert plaatsvond.
Hier is het einde van de koningsdagroute. Vanwege alle presentaties en optredens doet het koninklijk gezelschap zo’n twee uur over deze één kilometer lange route. Wat de koning zoal gaat zien? Op de Graanmarkt treden de strijkers van de Philharmonie Zuidnederland op, samen met het wereldberoemde dj-duo Lucas & Steve. Op het Onze Lieve Vrouweplein wordt het koninklijk gezelschap op de proef gesteld: ze moeten Maastrichts dialect praten om toegang te krijgen tot de oude binnenstad. Tevens zal hier van alles te eten én te bakken zijn. En op het Vrijthof zingt de band Rowwen Hèze een lied dat voor Koningsdag gecomponeerd is.
Ben jij van plan Maastricht te bezoeken, maar houd je niet van uitgestippelde wandelingen? Wijk dan af van de koningsdagroute en neem een kijkje bij de volgende bezienswaardigheden – allemaal in de buurt van de route.
Blanche Dael
Dicht bij het Vrijthof zit Blanche Dael (Wolfstraat 28), een winkel die bekend staat om haar smaakvolle koffie, thee en lekkernijen. Het is een winkel met geschiedenis, want hij bestaat al sinds 1878. Een geelbruin interieur met klassieke theepotten en koffiekannen en een retro toonbank brengen je terug in de tijd. Ook leuk: het is de enige winkel waar met een oude koffiebrander pinda’s worden geroosterd. Er was ook een koffiebranderij in dit pand, maar die is sinds 2020 gevestigd in het Brikke-gebouw in het Sphinxkwartier.
Sphinxpassage
Over het Sphinxkwartier gesproken: een kwartiertje lopen vanaf Blanche Dael ligt dit nieuwste gedeelte van Maastricht. De focus ligt hier vooral op creatievelingen, jongeren en studenten. Zo is er bioscoop Lumière, die is gebouwd in een gedeelte van de Timmerfabriek. Ook mooi: de binnenhaven Het Bassin, waar de werfkelders gevuld zijn met restaurants en grandcafés. Wat ook een (gratis) bezoekje waard is, is de Sphinxpassage. Deze 120 meter lange gang is versierd met bijna 30.000 tegels. Al lopend ontdek je de geschiedenis van keramiekfabriek de Sphinx die van 1836 tot 2006 was gevestigd in dit gebouw. Hier zit ook het hippe The Student Hotel, waar de industriële sfeer overduidelijk aanwezig is.
Frontenpark
Ook wel de ruige achtertuin van het Sphinxkwartier genoemd: het Frontenpark. Geen strak aangelegd park, maar ruwe natuur die jaren haar gang heeft mogen gaan, doordat het niet onderhouden werd. Het park is zo’n twintig hectare groot en bevat naast natuur veel geschiedenis. Zoals De Krul, een restant van de oude afrit van de Noorderbrug dat nu een uitkijkpunt is naar het Frontenpark en Sphinxkwartier. Of de Gashouder, die tot in de jaren zestig diende als opslagloods voor gas. Dat gas werd gewonnen uit de verbranding van kolen in de naastgelegen Cokesfabriek. Bezoek ook de Hoge Fronten. De vestingwerken hier dienen nu als park. Vanwege het heuvelachtige landschap zijn deze vestingen goed te overzien; een prachtige plek voor een picknick.
Boekhandel Dominicanen
We zijn weer terug bij het Vrijthof. Drie minuten lopen hiervandaan vind je Boekhandel Dominicanen. Dit is niet zomaar een boekhandel: hij bevindt zich namelijk in de Dominicanenkerk. In de dertiende eeuw werd de kerk gebouwd als kloosterkerk voor de dominicanen, een rooms-katholieke bedelorde. Vanaf het einde van de achttiende eeuw kreeg de kerk andere functies, zoals een parochiekerk, stadsmagazijn en drukkerij. In 2007 werd het een bibliotheek. De kerk is met haar steunpilaren, gewelfschilderingen en scheibogen een uniek decor voor een boekenwinkel. Degenen die genoeg hebben van het boeken-zoeken, kunnen terecht op het voormalige priesterkoor voor een drankje of lunch.
Stadhuis van Maastricht
Ook dicht bij het Vrijthof ligt het stadhuis van Maastricht. Een vierkant, groot en indrukwekkend gebouw met tientallen ramen, versieringen en in het midden een toren van bijna 25 meter hoog. Vanaf de trappen van het stadhuis kijk je uit op de Markt, een groot plein waar aan één kant eetkraampjes hun heerlijke geuren verspreiden en de terrasjes vol zitten. Als je op woensdag of vrijdag de stad bezoekt, is er op dit plein een warenmarkt, op zaterdag staat er een antiekmarkt.
Stadspark
Genoeg van de reuring in de stad? Een kwartier lopen vanaf het stadhuis ligt het Stadspark. Opeens zijn daar geen winkels en volgepakte straatjes meer, maar bomen, groene velden en zelfs een rivier: de Jeker – die voor de stadsmuur langs stroomt. Die stadsmuur is te zien in een groot deel van het park, wat het park een uniek uiterlijk geeft. Het Stadspark bestaat uit een aantal deelparken die elk hun eigen sfeer hebben. Zoals het Aldenhofpark met zijn Berenkuil. Vanaf 1970 was dit wegens plaatsgebrek in Ouwehands Dierenpark in Rhenen de verblijfplaats van drie beren. Nadat twee beren waren overleden, werd de derde in 1993 verhuisd naar de dierentuin. In 2001 maakte Michel Huisman er een kunstwerk: een monument voor uitgestorven dieren. Het beeld van een liggende giraf met een meisje ernaast refereert aan het leed van de beren – de betonnen kuil was namelijk klein en kreeg pas in de jaren tachtig een waterbak en een zandbak erbij.
Ook interessant en onderdeel van de stadsmuur: de Jezuïetenwal. Hiervoor staat een bronzen standbeeld van d’Artagnan, een Franse musketier die bij de belegering van 1673 voor de poorten van Maastricht omkwam.
Jekerkwartier
Het Stadspark is onderdeel van het Jekerkwartier. Deze pittoreske buurt – ook wel Quartier Latin genoemd – staat bekend om de Franse sferen. De architectuur, gekleurde panden en gezellige terrassen in de smalle straten doen denken aan het buitenland. Enkele huizen hebben begroeiing, wat heel Frans aandoet. Leuk voor de afwisseling, want het is weer een heel andere omgeving dan het Sphinxkwartier of het centrum van de stad.
Bisschopsmolen
En dan de laatste bestemming in deze buurt van Maastricht: de Bisschopsmolen. Terwijl je in de molen de intacte maalinstallatie uit 1924 bekijkt, hoor je het water al stromen. Door een andere deuropening kom je dan ook uit bij dit water, via een klein bruggetje met rode leuningen. Hier is ook de achtergevel van de Bisschopsmolen te zien, die dateert uit 1609. Wat de plek extra leuk maakt: hier is de typisch Limburgse vlaai te koop. Een mooie plek om de dag op z’n Limburgs af te sluiten.
