Elke maandagavond komen 65 muzikale Capellenaren bij elkaar om te repeteren met hun koor We12Sing. Dit koor onder leiding van dirigent Gertjan Essenstam brak haar regel om niet mee te doen aan wedstrijden toen ze zich opgaven voor ‘Zing!’. In een openhartig gesprek vertelt Gertjan over zijn ‘bonuskoor’, dat na zes jaar vooral voelt als fijne familie.
“We12Sing werd in 2009 opgericht als onderdeel van het Charles Vermeer Zanginstituut”, vertelt Gertjan. “Ik leerde Charles in 2003 kennen. Al vanaf het begin zei hij: ‘Jij moet ook eens een koor gaan dirigeren!’.” Jarenlang sloeg Gertjan het aanbod af. “Tot Charles mij op een donderdagmiddag in 2017 in paniek belde. ‘Heb je iets te doen vanavond?’, vroeg hij. ‘Kan je me uit de brand helpen? Ik heb een koor zonder dirigent’. Dat waren De LanSingers uit Bergschenhoek. Zo stond ik die avond voor het eerst van mijn leven voor een koor…”
Sleutelen
“Het koor was amper onderweg met het zingen van Chasing Cars van Snow Patrol en ik vond er al van alles van. Na drie minuten zei ik: ‘Dit vind ik geen zingen’. Toen hebben we gesleuteld aan de timing, het gevoel, de dynamiek… Het hele nummer namen we onder handen. En ik? Ik had het de hele avond super naar m’n zin!”
Koor business
Niet alleen Gertjan was enthousiast: zeker vijf koorleden hadden Charles enthousiast gebeld over deze ‘nieuwe’ dirigent. “Toen ik ‘ja’ zei als dirigent van De LanSingers, zei Charles: ‘Mooi! Dan krijg je er nog een bonuskoor bij: We12Sing’. Dat is inmiddels zes jaar geleden. Nu ben ik dirigent van vier koren én een orkest. Het is – zegt hij met gevoel voor humor - mijn core (koor) business geworden.”
Gezocht én gevonden
“Zal ik je een grappig verhaal vertellen?”, vraagt de dirigent enthousiast. “Ik heb in de jaren ’80 mijn vrouw ontmoet dankzij een koor! Op het conservatorium hing een briefje met de tekst ‘Popkoor zoekt begeleidingsband’. Ik studeerde basgitaar en zo’n band leek mij wel geinig. Toen ik mij aanmeldde, bleek dat ze een pianist zochten. Dat was – gelukkig – mijn bijvak. De allereerste keer dat ik kwam repeteren, stond ik met mijn veel te zware elektrische piano onderaan de trap. Ik riep naar boven en daar stak een vrouw haar hoofd om de hoek van de deur. Met die vrouw ben ik volgende maand 33 jaar getrouwd.”
Gertjan zat jarenlang in bandjes en die ervaring neemt hij mee in zijn werk als dirigent. “Ik speel bas, gitaar en piano, maar heb ontdekt dat je ook met een koor hele toffe dingen kunt neerzetten als je op de juiste knopjes drukt.”
‘We slepen elkaar overal doorheen’
Hoewel We12Sing voor Gertjan ooit begon als bonuskoor, voelt de groep inmiddels als familie. “We hebben de afgelopen zes jaar zoveel met elkaar meegemaakt. Er zijn mensen overleden, erg ziek (geweest) door kanker, er zijn kleinkinderen geboren… En zelf was ik maandenlang heel ziek door een vastzittende niersteen. Wat de situatie ook is: het koor is er altijd voor elkaar. Een goed voorbeeld daarvan is ook de coronatijd. Toen zakte voor mij als zzp’er alles in elkaar. We12Sing was het eerste koor dat zei: ‘Wij blijven gewoon contributie betalen. Voor ons is het een paar tientjes en voor jou is het overleven’. Die houding typeert We12Sing. Mensen slepen elkaar overal doorheen.”
Herkenbaar dankzij ‘knalkleuren’
Zanggroep We12Sing valt op dankzij haar kleurrijke outfits. “Toen een van de koorleden aangaf dat het tijd werd voor meer eenheid in de kleding, gingen we hierover in gesprek. Vroeger droegen onze koorleden zwart met een gouden sjaaltje, maar zo’n outfit zag ik niet zitten. Nu dragen we een witte broek, met daarop een effen knalkleur. De eerste keer dat we deze kleding droegen, was op het festival ‘Middelburg VOLkoren’. Het publiek reageerde positief. Toen we een paar weken geleden bij een ander festival optraden, waren er meer koren met zo’n outfit. Dus wordt het voor ons weer tijd om iets anders te verzinnen… We blijven vernieuwen!”
Ervoor gaan
Om lid te kunnen worden van We12Sing is auditie doen niet nodig. “Natuurlijk niet”, zegt Gertjan! “Je hoeft niet te kunnen zingen, maar ik wil wel dat mijn koorleden ervoor gaan. Als het vals is, help ik wel om het goed te krijgen. Maar ik vind het wél vervelend als iemand z’n partijen niet voor elkaar heeft of niet van plan is om teksten te leren.”
‘Ik doe niet mee aan wedstrijden’
Een van zijn koorleden wees Gertjan op de mogelijkheid om mee te doen aan ‘Zing!’. “Ze had op Facebook een oproep gezien en gaf dat aan mij door. De eerstvolgende repetitie heb ik het idee in de groep gegooid: van de 64 leden waren er 52 die ‘ja’ zeiden. Dan weet je dat het goed zit. Een van de koorleden is zelfs teruggevlogen uit Spanje om bij de opnames te kunnen zijn!”
“Ik riep trouwens altijd: ‘Muziek is geen sport, dus ik doe niet mee aan wedstrijden’. Maar nu we aan ‘Zing!’ hebben meegedaan, kan ik dat natuurlijk niet meer zeggen…”
‘Waanzinnig!’
Gertjan genoot niet alleen van zíjn koor, maar ook van de andere optredens in de tweede aflevering van ‘Zing!’. “Zo vond ik de meiden uit Gouda, Blueprint, echt waanzinnig! Ongelooflijk gaaf gedaan, bedacht en in elkaar gezet. Het zou mij niks verbazen als zij winnen. Ook de Boezem Boys vond ik leuk; dat was gewoon lachen. Een toffe act! En één van de gospelkoren sprong er voor mij uit vanwege de prachtige mix van alle stemmen.”
‘Zingen is helend’
We12Sing wil laten zien hoe leuk zingen kan zijn. “Zingen is leuk, maar sámen zingen nog veel leuker”, zegt Gertjan. “Goed zingen doet ook iets met je kop: het geeft energie en is helend. Het is iets dat ieder mens eigenlijk zou moeten doen. Wat mij daarin overigens opvalt, is dat er een stuk meer vrouwen dan mannen zijn die zingen.”
We12Sing & Di-rect
In de toekomst hopen Gertjan en We12Sing vooral op veel leuke optredens. “En als ik heel groot mag dromen: we zingen als koor regelmatig het nummer ‘Times are changing’ van Di-rect. Hun zanger – Marcel Veenendaal – vind ik echt waanzinnig. Zo’n zeggingskracht en overtuiging. Zó goed! Hoe vet zou het zijn als wij daar als koor bij mogen staan om Times are changing zes-stemmig te zingen?” Maar voor het zover is, is We12Sing te zien in de tweede aflevering van ‘Zing!’ én op 10 juni tijdens RotjeKoor in Rotterdam.
Benieuwd naar de auditie van We12Sing? Kijk aflevering 2 van 'Zing!' nu op NPO Start.
