“Ik dacht dat het onschuldig was om multivitamines te slikken; de reclames daarover vliegen ons tenslotte om de oren, maar inmiddels weet ik wel beter”, vertelt Esther* (51) ontgoocheld. “Ik zat midden in een drukke periode van mijn leven en voelde me wat vermoeider dan anders, dus dacht ik dat het geen kwaad kon om extra vitamines te slikken.” Huisarts Tamara de Weijer, drijvende kracht achter het online leefstijlprogramma Dokter Tamara, legt uit dat het niet zinvol is om een multivitamine te slikken. “Er is geen wetenschappelijk bewijs dat een multivitamine bijdraagt aan een betere gezondheid”, weet zij. “Hoe logisch het ook lijkt, er zijn maar een aantal situaties waarbij je extra vitamines nodig hebt, bijvoorbeeld foliumzuur als je zwanger wilt worden, vitamine B12 als je geen dierlijke producten eet en vitamine D bij onder andere vrouwen boven de 50, mannen boven de 70 en mensen met een donkere huid”, somt zij op.

Overgangsartikelen

In het algemeen kun je jarenlang zonder gevolgen multivitamines slikken. Ook bij Esther ging het lange tijd goed. Totdat zij last krijgt van vreemde tintelingen in haar voeten en benen. “Het leek wel of ik dronken was, zo raar begon ik te waggelen.” Esther besluit naar de huisarts te gaan. “Deze dacht dat ik, gezien mijn leeftijd – ik was in de veertig – last had van overgangsklachten.” Ze wordt doorverwezen naar een neuroloog. “Er kwam niks afwijkends uit de onderzoeken. De neuroloog zei: ‘Geniet van je dag!’, maar op zo’n schampere manier dat ik het gevoel kreeg dat ik haar tijd had zitten verdoen met verzinsels van mijn kant.”  Haar dossier wordt gesloten, maar Esther houdt er een onbestemd gevoel aan over en haar klachten blijven onverminderd aanwezig.

Ik voelde mezelf een hypochonder

Tijdens de zomermaanden slikt Esther geen vitaminen. “Ik dacht dat het door het mooie weer kwam, want ik voelde me een stuk beter.” Zodra de R weer in de maand is, begint Esther opnieuw en neemt trouw haar multivitamine in. “Mijn klachten kwamen meteen terug toen ik ze weer begon te slikken”, aldus Esther. “Dit keer erger dan daarvoor.” De stap naar de huisarts is groot voor haar. “Ik voelde mezelf een hypochonder en begon overal aan te twijfelen, waardoor ik niet meer om hulp durfde te vragen. Zowel de huisarts als de neuroloog hadden tenslotte eerder ook al niks gevonden. Je gaat op den duur echt denken dat het tussen je oren zit.” De tintelingen in haar armen en benen worden echter steeds erger en gaan over in vreselijke pijnen. “Ik was een fervent wielrenster, maar hield de groep niet meer bij, door afnemende spierkracht in mijn benen. Op mijn werk kwam ik de trap niet meer op. Ik kreeg last van concentratieproblemen en kon op den duur niet meer recht lopen.”

Verhoogde bloedwaarden

Esther raakt er steeds meer van overtuigd dat zij een vreselijke spierziekte heeft. “Ik raapte al mijn moed bij elkaar en besloot toch opnieuw naar de huisarts te gaan.” Nieuwe onderzoeken volgen. Dit keer treft Esther een specialist die haar klachten wél serieus neemt. “Er werd een meting van mijn benen gedaan en daaruit bleek dat er inderdaad sprake was van krachtverlies.” Er wordt besloten om een uitgebreid bloedonderzoek te doen.

“Alle vitaminewaarden werden onderzocht en eindelijk werd duidelijk wat er met mij aan de hand was. Ik bleek verhoogde vitamine B6 en B3 waarden te hebben.” Voor dokter Tamara klinkt dit bekend in de oren. “Sven Kramer is hier ook erg ziek van geworden. Daarom raad ik de vitamine B-complex af. Vitamine B1 en B6 hoef je nooit extra bij te slikken”, benadrukt zij.

Wielrennen gaat weer als vanouds

“Ik was mijn lichaam zonder dat ik het wist aan het vergiftigen”, weet Esther nu. Ze stopt onmiddellijk met het slikken van multivitaminen. “Al met al heeft het ruim een jaar geduurd voordat alles uit mijn lichaam was en ik begon op te knappen. Ik kreeg heel veel last van spierkrampen en moest hier magnesium voor slikken. Dit keer was ik alert en wilde ik enkel iets slikken zonder extra toevoegingen.”

Niet veel later krijgt Esther opnieuw klachten. “Er werd meteen een bloedonderzoek gedaan en daaruit werd duidelijk dat ik vitamine B12 tekort had. Hier krijg ik injecties voor.” Inmiddels is Esther van al haar klachten af en kan zij alles weer. “Ook het wielrennen gaat weer als vanouds. Onvoorstelbaar wat een ellende een vitaminepilletje kan veroorzaken! Ik wil andere mensen meegeven om niet alles zomaar te slikken en enkel aan te vullen waar je tekorten van hebt!”

Magnesium

Toch zijn er ook mensen met goede ervaringen met vitaminen en supplementen, zoals de 41-jarige Barbara Verkooijen: “Ik heb fybromyalgie, waardoor ik chronische pijn in mijn spieren en bindweefsel heb. Hier zijn helaas geen medicijnen voor. Ik kreeg daarom het advies van iemand met dezelfde ziekte om magnesium en vitamine D3 te slikken. Vooral magnesium helpt goed; als ik het een paar dagen niet slik, merk ik meteen verschil. Ik heb dan veel meer last van stijfheid en verzuring in mijn spieren.” Bijkomstig voordeel is dat zij zich dankzij magnesium veel vrolijker voelt. “Ideaal voor mensen die een winterdipje hebben!”, stelt Barbara lachend.

Ze heeft bewust niet gekozen voor multivitaminen, maar keek naar wat ze daadwerkelijk nodig had. “In mijn geval was dat magnesium en vitamine D3. In de multivitaminen was de dosis magnesium trouwens ook te laag voor wat ik nodig had, dus die viel automatisch af voor mij. Persoonlijk vind ik dat vitamines veel te makkelijk voor het grijpen liggen in de winkels en dat mensen zich niet goed laten informeren, voordat ze van alles gaan slikken.” Dokter Tamara is het met haar eens: “Nog te vaak wordt gedacht: baat het niet dan schaadt het niet, maar het verhaal van Esther laat ons zien dat het slikken van vitamines niet zo onschuldig is als wordt gedacht en dat goede voorlichting rondom het slikken van vitamines erg belangrijk is.”