Misbruik op bestelling: 'Streaming hell' toont de duistere wereld achter het scherm
Interview
Leestijd: 5 min
Interview
Leestijd: 5 min
Een groepje jonge kinderen is zojuist bevrijd uit een Filipijns bordeel. Daar werden ze misbruikt voor het oog van mannen – ook uit Nederland – die thuis tegen betaling meekeken via livestreams. EO-journalist Rachel was aanwezig bij de politie-inval. “Als je hiervoor wegkijkt, kan het gewoon in de schaduw blijven doorgaan.”
Kom op 5 juni naar het grootste worshipconcert van Nederland
Ontdek meerVoor de documentaire Streaming Hell was Rachel vier dagen lang op de Filipijnen, om met eigen ogen te zien welke impact online misbruik heeft op slachtoffers. “Naar schatting een half miljoen kinderen op de Filipijnen worden voor de webcam misbruikt, in opdracht van Nederlanders”, vertelt Rachel. “Die mannen geven vanachter hun computer aan welke seksuele handelingen zij willen zien, en worden vervolgens op hun wenken bediend.”
Rachel legt uit waarom deze vorm van misbruik juist op de Filipijnen zo vaak voorkomt. “Het enige wat je ervoor nodig hebt, is een computer, creditcard en toegang tot social media. In dit land is er goede internetverbinding en verlopen livestreams soepel. Het is bovendien heel makkelijk om geld over te maken via internationale transacties en het geldverkeer loopt goed. Daarnaast spreken veel Filipijnen Engels, waardoor communicatie met de lokale daders eenvoudig is. De communicatie en de livestreams gaan via social media als Skype en Facebook.”
Dit misbruik is een manier om makkelijk geld te verdienen
Wat maakt dat dit misbruik zo vaak voorkomt? “Wat goed is om te weten, is dat het in deze verhalen over twee soorten misbruikers gaat. De opdrachtgever – vaak westerse mannen – en de facilitator – vaak de verzorger of de moeder van de kinderen. Voor de facilitator is dit misbruik een manier om makkelijk geld te verdienen. Soms is de reden heel banaal: de facilitator wil een grotere televisie of op grote voet leven. De opdrachtgever op zijn beurt gebruikt daarbij armoede als rechtvaardiging voor zijn gedrag. Hij zegt bijvoorbeeld: ‘Als ik de kinderen niet help, hebben ze niks en kunnen ze niet eten.’ Zo houden opdrachtgever en facilitator dit misbruik in stand.”
Eén ervaring staat nog haarscherp op Rachels netvlies: de avond dat ze meeging met een politieteam om kinderen te bevrijden uit een bordeel. “De politie viel die plek – waar bedrijfsmatig prostitutie plaatsvindt – binnen en sloeg twee mannen in de boeien. Wat wij daar toen aantroffen, vond ik heel heftig om te zien. Heel jonge kinderen, eentje van nog maar 11 jaar oud, werden naar buiten gebracht met grote handdoeken over hun hoofd om hun privacy te beschermen. Een van hen was zelfs nog halfnaakt en moest zich eerst nog aankleden voordat hij met de politie mee kon.”
Rachel zag met eigen ogen hoe de zes bevrijde slachtoffers naar het politiebureau werden gebracht. “Dat was het meest aangrijpende moment dat ik daar heb meegemaakt. Die kinderen hadden geen idee wat er allemaal was gebeurd en zagen er zo kwetsbaar uit. Het is ontzettend verdrietig dat kinderen zijn misbruikt, en – nadat ze zijn bevrijd door de politie – meestal niet meer terug naar huis kunnen, omdat hun ouders het misbruik hebben toegestaan.”
Van één ding is Rachel overtuigd: een effectieve aanpak van het probleem van online misbruik begint bij bewustwording. “Veel mensen denken dat online seksueel misbruik van kinderen zich afspeelt in een soort parallel universum, ver weg van hun eigen leven. Maar dat is niet zo. Het gebeurt ook ‘gewoon’ in onze eigen woonwijk. De mannen die ervoor betalen, lijken vaak heel normaal. Het kunnen vaders, winkelmedewerkers of buren zijn. Daarom is het belangrijk dat we ons realiseren dat dit misbruik bestaat en dat het dichterbij gebeurt dan we denken.” Om het probleem onder de aandacht te brengen, wordt de documentaire binnenkort ook vertoond in de Tweede Kamer, waar politici het onderwerp bespreken.
Download gratis de nieuwe Visie-app en lees Visie waar en wanneer je wilt!
Rachel geeft toe dat het “geen leuk onderwerp” is om mee bezig te zijn. “Tegelijkertijd realiseerde ik me dat wegkijken het misbruik juist in stand houdt. Als je het niet wilt zien, liefst weg wilt rennen en dat ook doet, kan het gewoon in de schaduw doorgaan.”
Ondanks de schokkende dingen die ze ter plekke zag en hoorde, keerde ze hoopvol terug naar Nederland. “De politiemensen daar doen fantastisch werk en hun vastberadenheid is een voorbeeld. Ik zie een enorme vechtlust bij hen, elke dag weer. Zolang er mensen zijn die durven denken: hoe heftig het misbruik ook is, we gaan er tegenaan en strijden ertegen, heeft het kwaad nooit het laatste woord.”
'Streaming Hell' is woensdag 1 april om 22.45 uur te zien op NPO 2.
Tekst: Laura Hooijer
