“Zuid Afrika was fan-tas-tisch,” zegt Tooske Ragas stralend. Ze is net terug van vier weken vakantie en zit vol verhalen. Hoe ze er met haar man Bastiaan en hun vier kinderen ervaringen opdeed, die ze nooit zal vergeten. Ze zagen zowel rijkdom als armoede. “Dat laatste is heel schrijnend. Onze kinderen hebben nu ook ervaren wat ze op school leerden over ‘de kinderen in Afrika’ die niets te eten hebben. We namen in de auto wel eens mensen mee die soms twintig kilometer heen en terug moesten lopen. Dan snuif je letterlijk de lucht van vuur en rook op die ze uit hun hutje zonder elektriciteit en stromend water meenemen.”

Sappigste tomaten

Tooske ontvangt ons op een gezellige zolder van een grachtenpand in het centrum van Haarlem. Hier houden Bastiaan en zij kantoor. De ruimte staat vol attributen. Van een zwaard dat Bastiaan gebruikte in zijn rol in de musical 3 Musketiers tot een opgezette wolf, en van oude basisschoolplaten voor de geschiedenisles tot een dartbord.

Voor de EO presenteert voormalig SBS6-gezicht Tooske begin 2015 het nieuwe programma Van Hollandse Bodem, waarin teams het tegen elkaar opnemen in de moestuin. Een deskundige jury, bestaande uit een kok en een tuinman, bepaalt wie de lekkerste pruimenjam, mooiste wortels en sappigste tomaten uit de grond weet te halen. “Het is heel leuk om te zien hoe de deelnemers hart en ziel in hun stukje grond stoppen.”

Heb je zelf groene vingers?
“Wij hebben zelf ook een moestuin thuis, maar eerlijk gezegd neemt Bas het gros van het werk op zich en houd ik me vooral bezig met de oogst. We letten goed op wat we eten, ik doe bewust boodschappen. Ik kan boos worden om verkeerde en misleidende informatie in reclames. Limonade waar alleen maar water en het beste van de natuur in zou zitten, terwijl er gewoon troep in zit. Schandalig.”

Ik zag op YouTube dat je ook presentator was van de ‘opening van het graskaasseizoen’.
“Ja, dat was een commerciële klus waar ik voor gevraagd werd. Als ik ergens achter sta, doe ik zulke dingen graag. Maar ik zeg niet overal ja tegen, ik kies altijd heel bewust aan welke campagne ik meewerk. Ik werd eens gevraagd voor de promotie van ongezonde snacks, maar dat heb ik geweigerd. Begrijp me niet verkeerd: ik ben niet roomser dan de paus. Wij eten met de kinderen ook wel eens ongezond. Maar ik ga er geen reclame voor maken.”

Huwelijksproblemen

Ook werkt Tooske, samen met Bastiaan, mee aan een ander nieuw EO-programma, dat stellen met huwelijksproblemen wil begeleiden. Het is niet de eerste keer dat Tooske betrokken is bij relatieprogramma’s. Eerder presenteerde zij voor de Avro 'Oppassen en wegwezen' en voor SBS6 'Moet je me niet wat vragen?'.

Tooske: “Voor het nieuwe EO-programma gaan we in gesprek met mensen die serieuze huwelijksproblemen hebben. We worden daarin ondersteund door psychologen, om te kijken hoe we de relatie weer op de rit kunnen krijgen.”

Wat drijft je om zo’n programma te maken?
“Bas en ik hebben het al twaalf jaar heel goed samen. We voelen ons gezegend met onze relatie. Op het moment dat we elkaar ontmoetten, hadden we allebei een relatie. Maar we kozen ervoor om met elkaar verder te gaan, wat erg moeilijk is als je allebei al een relatie hebt. Toen de EO ons voor dit televisieprogramma vroeg, waren we gefascineerd en nieuwsgierig. Maar het voelde ook wat ongemakkelijk. Wie zijn wij om mensen te helpen bij hun relatie? Wij hebben daar niet voor doorgeleerd, maar door onze eerdere ervaringen, kennen wij goed het verschil tussen een relatie die wél en een relatie die níet werkt. We hebben zelf geleerd om altijd met elkaar in gesprek te blijven. Als je dingen niet uitpraat, stapelt zich dat op en groei je uit elkaar. Toen we elkaar nog niet zo lang kenden, liep Bas wel eens boos weg als we even mot hadden. Ik werd verdrietig en wilde niet meer praten. Maar vijf minuten later kwamen we weer bij elkaar terug om het te bespreken. Anders blijft er iets zeuren en dat is niet gezond. Dan verlies je elkaar. Omdat we een goede match zijn, zijn we daar samen uitgekomen.”

Kun je je voorstellen dat mensen denken: ‘Als Tooske en Bastiaan de ene relatie verlieten voor de andere, zijn ze dan wel de goede rolmodellen voor dit televisieprogramma?’
“Ja, maar juist het feit dat wij het verschil kennen tussen een werkende en een niet-werkende relatie, maakt dat we deze stellen kunnen begeleiden. Overigens hebben we allebei ons uiterste best gedaan om onze eerdere relatie wel te laten slagen.”

Tien jaar lang verliefd

Tooske zoekt naar woorden om uit te leggen hoe het gegaan is. Dat ze tien jaar lang verliefd was op haar vorige man, voordat ze een relatie kregen. En dat hun huwelijk een droom was die uitkwam, maar die uiteindelijk niet voldeed aan de verwachtingen. “Ik heb niet mijn man verlaten voor een andere man. Het huwelijk wás al niet goed. Ik vond het af-schu-we-lijk hoe het uiteindelijk gelopen is. Ik zat een jaar in een crisis, omdat ik teleurgesteld was in mijzelf. Zó wilde ik niet zijn. Maar het liep toch zo. Achteraf weet ik dat mijn eerste huwelijk nooit goed heeft gezeten.”

Ze vertelt dat haar ex-man Keith uit een Amerikaanse, christelijke gemeenschap komt, waar samenwonen geen optie was. “Een huwelijk was dus ook de enige mogelijkheid om bijvoorbeeld een week samen op pad te gaan.” Toen de jongere broer van Keith plotseling overleed, vloog Tooske halsoverkop naar Amerika om Keith te troosten. “De hele familie was in diepe rouw. Maar het viel me op dat mensen uit de kerk en ook de dominee totaal geen ruimte gaven aan het verdriet. Ze zeiden dat God het zo gewild heeft, dat de broer nu in de hemel is en dat ze dus niet hoefden te huilen.” Verontwaardigd: “Ik dacht: ‘Hállo! Laat die mensen huilen en zeg dat je van ze houdt in plaats van dat je met Bijbelteksten strooit.”

Een “absurde toevalligheid” wil dat ook de broer van haar huidige man Bastiaan – de acteur Roef Ragas – in 2007 op 42-jarige leeftijd plotseling overleed. Tooske: “De volledige ontreddering van een familie heb ik twee keer gezien. De eerste dagen na Roefs overlijden, kwamen veel mensen bij ons thuis om de uitvaart voor te bereiden. Ik heb vooral veel koffie gezet, flessen wijn opengemaakt en broodjes gesmeerd. Ik kan het leed niet verzachten.”

Je bent hervormd opgevoed. Geloof je in God?
“Of ik geloof in God vroeg Tijs van den Brink me tijdens de opnames van Adieu God? ook. Het is een heel lastige vraag om te beantwoorden. Het ligt er maar net aan hoe je ‘God’ opvat. Ik denk niet dat je Hem moet inkaderen, daarmee doe je Hem tekort. God is voor iedereen weer anders.”

Wie is God voor jou?
“Ik leer God kennen via de Bijbelverhalen. De Bijbel is een fantastisch literair werk; fascinerend om te zien hoe het Nieuwe Testament teruggrijpt op het Oude Testament. De Bijbel is echt een studieboek; die lees je niet even relaxed in je tuinstoel. In dat Boek zit mijn God. Maar ik geloof niet dat God werkelijk bestaat als iemand die in de hemel is. Ik voel me thuis bij theologen uit de Amsterdamse School, zoals dominee Nico ter Linden. Onze kinderen zijn gedoopt en ik heb belijdenis gedaan, en al ga ik niet elke zondag, ik zit wel regelmatig in de kerk. Maar daar gaat het niet om. Veel belangrijker vind ik het of je deugt. Hoe je je geloof vertaalt naar de mens die je bent voor jezelf en je omgeving.”

Tijs zal ongetwijfeld ook naar zijn meegebrachte beeld van Jezus gewezen hebben. Wat heb je met Hem?
Ze wijst naar het midden van de zolderruimte. “Inderdaad, het Christusbeeld stond daar. Ik vind Jezus een fascinerend figuur. Hij had aandacht voor de mensen en zag ze staan. Dat is heel bijzonder. Ik geloof niet dat Jezus een historisch figuur was die nu nog voortleeft. De bijbel is geen geschiedenisboek, maar een belangrijk verhalenboek waaruit we veel kunnen leren.”


Tekst: Sjoerd Wielenga
Beeld: Wilma Breunissen
Bron: Visie 2014, nr. 35