De film over Noach draait al een tijdje in Amerika en daar wordt er druk over gediscussieerd. Veel christenen die gingen kijken, voelden zich bekocht. De trailer suggereert namelijk een film die de Bijbel heel letterlijk uitbeeldt, maar in de bioscoop lijk je soms naar een ecologisch pamflet te kijken – en dat vindt vooral Republikeins Amerika natuurlijk geen pretje.

Er pleit genoeg voor de film, maar ook tegen, zo kun je in diverse beschouwingen lezen. Ik geef een paar overwegingen door, zodat je een beetje weet wat er komt als je je kaartje koopt. Krijg je waar voor je geld?

Geïnspireerd op de Bijbel
Enkele kernelementen uit de Bijbel zijn gewoon overgenomen: God schept in Noah het heelal, de mens vervalt tot zonde, waarop God radicaal moet ingrijpen. Tegelijk is het spannend dat God via evolutie schept, een visie die natuurlijk niet alle christenen aanhangen, en zijn de mensen vooral zondig omdat ze de natuur beschadigen met hun primitieve beschaving, en voelt Gods reactie hierop nogal overtrokken.

Verder worden allerlei elementen uit de Bijbel inderdaad wel letterlijk overgenomen, maar vult de film ook van alles in. Dat kan ook nauwelijks anders – een Hollywood-productie moet wel aan de wetten van Hollywood voldoen. Hoe de ‘godenzonen’ worden neergezet – die de mensheid ‘besmetten’ in het Bijbelse verhaal – zal daarom menig christen verbazen, maar misschien ook wel inspireren. Niemand herinnert zich ook dat iemand Noachs ark probeerde binnen te vallen, maar erg onwaarschijnlijk is het niet. En Noach wordt dan wel erg onsympathiek neergezet, maar tegelijk, alle bijbelse helden hebben, voorzichtig uitgedrukt, een rafelrandje… 

Al met al is het ‘gewoon’ een film die is geïnspireerd op de Bijbel. Niets meer en niets minder. Als je met deze verwachtingen naar de bioscoop gaat, heb je een prima avondje vermaak en leer je en passant waarschijnlijk ook nog wat over God.

God oordeelt... 
Het spannendste aan de God in Noah is voor moderne Westerlingen dat hij oordeelt. Ook menig Bijbellezer heeft daar moeite mee. Ik vermoed dat rond de première 10 april het in menig talkshow en krant weer zal gaan over de ‘toornige God van het Oude Testament’ en meteen ook de link wordt gelegd naar religieus geweld. Van religie komt alleen maar ellende, kijk maar naar die nare God bij Noach…

Een gelovige – Jood, moslim, christen – kan daarop reageren dat als God oordeelt, wij mensen dat juist minder hoeven te doen. Er staat dan ook: ‘Neem geen wraak, maar laat God uw wreker zijn...’ Omdat wij geen maat weten, niet iemands hart kunnen zien, neemt God het op zich om te oordelen. Dat lijkt hij bepaald geen pretje te vinden, maar er moet nu eenmaal recht geschieden: slachtoffers moeten niet worden genegeerd, misdadigers mogen er niet mee wegkomen.

Bovendien, God oordeelt alleen in het uiterste geval. In de Bijbel lijkt het soms dat God erg druk is met straffen uitdelen, maar dat komt omdat dit boek de meest extreme ervaringen met God verzamelt. Maar als je het nauwkeurig leest, zie je dat er vaak eeuwen tussen zitten en dat het telkens om uitzonderingen gaat, als het echt niet anders meer kan. Alleen omdat het zo uitzonderlijk was, is het opgeschreven.

Dat is ook het geval bij Noach. De mensheid is volledig ontspoord doordat ze seks hadden met de ‘godenzonen’. In moderne taal zou je zeggen dat ze genetisch onherstelbaar zijn beschadigd. Ze zijn als het ware zombies geworden. De enige optie lijkt – net zoals tegenwoordig in zombiefilms – dat al deze mensen uitsterven en de enige niet ‘besmette’ mensen doorgaan. God wil door met het leven, hoe dan ook – dat is de moraal van Noachs verhaal en uiteindelijk ook van Noah.

Trailer Noah

Auteur: Reinier Sonneveld