Moeder worden is voor veel vrouwen een belangrijk doel in hun leven. De maatschappij ziet vrouwen nog steeds – bewust en onbewust – het liefst in de moederrol. Maar Liesbeth Rasker wil helemaal geen kinderen, en is in de documentaire openhartig over haar ontbrekende kinderwens.

“Al zolang ik me kan herinneren, probeert de samenleving me van gedachten te veranderen. ‘Wacht maar tot je dertig bent’, of ‘wacht maar tot je de juiste partner ontmoet’ krijg ik vaak te horen. Maar aan mensen die wél kinderen willen vragen we niet: ‘Waarom wil je kinderen?’ of ‘Wat zit daaronder?’ Want dat is nou eenmaal het script dat we accepteren, dat vind ik heel kwalijk”, zegt Liesbeth.”

Twijfel en angst

“Ik heb mezelf nooit de ruimte gegeven om definitief op ‘nee’ uit te komen”, zegt Liesbeth tijdens een workshop voor vrouwen die twijfelen over een kinderwens. De onomkeerbaarheid van de keuze en de angst die daarbij gepaard gaat, zorgt ervoor dat het zo lastig is om definitief ‘ja’ of ‘nee’ te zeggen tegen kinderen. Vrouwen zijn bang later spijt te krijgen van hun keuze, is te zien in de documentaire. En de maatschappij draagt daar niet aan bij. “De dualiteit mag niet. Als ik het een beetje jammer vind dat ik geen geïdealiseerde romantische momenten met een baby ga hebben, dan wordt er snel gezegd: o, dan wil je het misschien tóch!”

• 

  Marloes is gewenst kinderloos: ‘Als ik een kind niet ten diepste ‘wens’, heb ik het niets te bieden’

  Marloes is gewenst kinderloos: ‘Als ik een kind niet ten diepste ‘wens’, heb ik het niets te bieden’

Gelukkiger zonder kinderen

Een van de voornaamste redenen waarom Liesbeth geen kinderen wil, is het verlies van autonomie. “Ik zie om me heen dat het moederschap iemands hele identiteit wordt,” vertelt ze. “Mijn lievelingsdagen zijn de dagen waarop ik wakker word zonder wekker en in alle rust naar mijn werk kan gaan. Dat past niet bij een leven met een gezin. Ik verwacht dat mijn levensgeluk beter tot zijn recht komt, kindvrij”, stelt Liesbeth.

Liesbeth is ervan overtuigd dat ze gelukkiger is zonder kinderen: “Als ik alle elementen zo opschrijf [van een ideaal leven red.], zit daar niks in wat mij naar een kind brengt. In deze maatschappij zie ik het niet voor me.” Maar bij deze conclusie komt ook verdriet kijken. “Daarin zit iets van een afscheid: het eventuele kind dat je niet krijgt.”

Je hebt ook verdriet om het kind dat je niet krijgt.

Verschillende versies van jezelf

“Ik zou wel een soort kijkdoos willen hebben met een versie van mezelf mét het moederschap. Dat ik af en toe kan kijken hoe dat eruit zou zien, zonder dat ik het meteen hoeft te doen”, biecht Liesbeth op. Uiteindelijk komt de schrijver en podcastmaker tot de conclusie dat er één onomkoopbaar element is. “Het overlijden van een kind is voor mij een onacceptabel risico.”

Leven zonder kinderen

Met haar documentaire wil Liesbeth niet alleen vrouwen bereiken die bewust kinderloos zijn, maar ook degenen die ongewild kinderloos zijn gebleven, vertelt ze aan tafel bij Eva Jinek. “Juist voor de vrouwen die niet zwanger kunnen worden, is het noodzakelijk dat het leven zonder kind aantrekkelijker, normaler en zichtbaarder maken.”