Niels: “Het idee voor de tentoonstelling ontstond tijdens de verbouwing van Het Loo. In die tijd bezocht de directie de tentoonstelling ‘Seats of Power’ in het Vitra Design Museum in het Duitse Weill am Rhein. Eerst was het idee om die tentoonstelling naar Apeldoorn te halen, maar uiteindelijk stond het toch te ver af van het DNA van Het Loo. Dus is er gekozen om onze expositie toe te spitsen op de troon.”

Stereotiepe troon

Het Loo is vorig jaar april heropend na een verbouwing van vier jaar. “We wilden een tentoonstelling die goed aansloot bij die nieuwe architectuur. De tentoonstellingsruimtes zijn bij elkaar wel 850 vierkante meter en heel modern en strak.

Wij zijn gaan nadenken en ons gaan inlezen over hoe we het verhaal van de troon wilden vertellen. Het vertrekpunt is Nederland, maar we wisten van tevoren al dat we het breder wilden trekken.” In de eerste ruimte begint de bezoeker daarom bij de stereotiepe troon: een heel grote barokke stoel met roodfluwelen bekleding, een soort sprookjesstoel. Op deze troon is Wilhelmina ingehuldigd, net zoals haar vader, Willem III. “Wilhelmina wilde als eerste vrouw op de troon duidelijk aangeven dat zij de legitieme opvolger was.”

Game of Thrones

Kijk je vervolgens naar rechts, dan staat daar een enorm gevaarte, de troon van de bekende serie Game of Thrones. Gemaakt van de zwaarden van volken die verslagen zijn. “Een filmprop, heel indrukwekkend, alhoewel hij van polyester is.

De troon als symbool van wereldlijke en geestelijke macht is een thema, maar ook het persoonlijke aspect van de troon komt aan de orde. Zo kiezen de Oranjes hun eigen troonzetel voor de inhuldiging. En Toetanchamon nam zijn troon mee in het graf. De persoon en de troon vallen zo voor een deel samen. De troon kan ook weerstand oproepen, denk bijvoorbeeld aan de Russische revolutie of een religieuze omwenteling als de Reformatie. In de laatste zaal stellen we de vraag: wat is de toekomst van de troon? In die ruimte staat de enige troon waarop bezoekers plaats mogen nemen, gemaakt door kunstenaar Alfred van Elk. Met vier posities op gelijke hoogte heft Van Elk met dit kunstwerk eigenlijk de troon op.”

Topstuk

Wat is voor de curator zelf het topstuk van de tentoonstelling? “Dat is echt de troon uit de Ridderzaal. Dat is gewoon dé troon van Nederland. Toen wij hem in bruikleen vroegen, was het antwoord per kerende post ‘nee, die wordt nooit uitgeleend’. We hebben heel wat gesprekken moeten voeren, maar uiteindelijk is het wel gelukt!

En we hebben een mooi, klein middeleeuws schilderijtje van Adriaen Isenbrandt geleend van Boymans van Beuningen. Daarop staat een tronende Maria met Jezus op schoot. Een prachtig werkje uit de zestiende eeuw.”