“Ze zeggen dat zestig het nieuwe veertig is. Maar als vrouw loop je toch tegen een biologische klok aan”, zegt Coco Matthijssen (57). Ze werd op haar 48ste moeder van zoon Elvis, inmiddels negen jaar oud. Maar het zwanger worden ging niet vanzelf. “Ik dacht altijd: die kinderen komen wel. Maar pas toen ik 34 jaar was, kwam ik de juiste partner tegen – en we waren nog niet meteen klaar voor kinderen.”

Als de kinderwens langzaam groeit, volgt een lang traject van proberen. Na meerdere IVF-pogingen blijft een zwangerschap uit. Coco en haar partner grijpen elke kans aan en reizen zelfs naar het buitenland voor behandelingen. Maar als blijkt dat het met hun eigen eicellen en zaad niet meer mogelijk is, gaan ze uit elkaar. “Hij heeft mij uit liefde losgelaten.” Daarna raakt Coco nog drie keer op natuurlijke wijze zwanger, maar telkens eindigt het in een miskraam. “Het gaat niet alleen om zwanger worden, maar ook zwanger blijven en een gezond kind op de wereld zetten.” Uiteindelijk wordt Elvis geboren via embryodonatie.

Ouder, maar fitter

Ondanks haar leeftijd voelt Coco zich geen oude moeder. “Ik doe er alles aan om zo gezond mogelijk te blijven. Ik drink niet, gebruik geen drugs, eet gezond en leef met het licht. Natuurlijk kun je niks garanderen, maar ik doe wat ik kan.” Om die reden verhuisde ze naar Ibiza. “In Nederland zat ik voor mijn werk alleen maar aan de telefoon. Hier werk ik wanneer Elvis op school zit of aan het sporten is. Ik plan alles om hem heen.” Ouder moeder worden heeft volgens Coco ook voordelen. “Ik heb geestelijk veel meer geduld gekregen. Door een kind word je een beter persoon. Je kunt je kind niet goed opvoeden als je alleen met jezelf bezig bent.”

Taboe

Toch merkt Coco dat er nog steeds een taboe rust op laat moeder worden. “Alsof er iets mis met je is. Terwijl er ook veel vrouwen zijn die geen kinderen wíllen. Je mag een mening hebben,” zegt ze, “maar probeer niet te oordelen over situaties die je zelf nooit hebt meegemaakt.” Na een optreden bij Eva Jinek kreeg ze reacties als: ‘Dat kun je het kind niet aandoen’ of ‘Je had zijn oma kunnen zijn’. Coco: “Tuurlijk was ik ouder toen ik Elvis kreeg, maar liefde vind ik het allerbelangrijkste. Ik denk altijd: ik heb achttien jaar om hem zo goed en liefdevol mogelijk op te voeden. Daarna ben ik met pensioen en is hij volwassen.”

Tekst gaat hieronder verder.

Maakbare wereld

Coco is coach en begeleidt op Ibiza stellen met een sterke kinderwens en ziet daar steeds hetzelfde patroon. “Veel mensen wachten op het perfecte moment: die ideale baan, financiële zekerheid. Maar dat moment komt meestal niet. Je bent er nooit écht klaar voor.”

Volgens haar leven we in een wereld waarin veel maakbaar lijkt. De medische mogelijkheden nemen toe, waardoor mensen hun kinderwens vaker uitstellen. “We stellen het langer uit en denken: gelukkig kunnen we eicellen invriezen. Maar wat veel mensen niet weten, is dat de kans om met je eigen eicellen zwanger te worden vanaf je 35ste flink afneemt. Vanaf 43 jaar is de kans op een natuurlijke zwangerschap erg klein. Daarbij neemt ook de kans op afwijkingen en ziektes toe.”

Ook bij mannen wordt vruchtbaarheid vaak onderschat. “Zaadkwaliteit neemt af na je veertigste, maar daar staan weinig mannen bij stil. Veel willen hun zaad niet eens laten testen, omdat ze denken dat het wel goed zit. Terwijl dat lang niet altijd zo is.”

Wachten tot het juiste moment

Dat steeds meer vrouwen het moederschap uitstellen ziet ook het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). In 2013 was de gemiddelde leeftijd waarop vrouwen hun eerste kind kregen nog 29,4 jaar; in 2024 is dat gestegen naar 30,3 jaar. De redenen verschillen, maar volgens de NOS springen er twee uit: meer focus op persoonlijke ontwikkeling én de zogenoemde child penalty – de nadelige gevolgen van kinderen krijgen voor je carrière en inkomen.

Een belangrijke oorzaak van die child penalty is dat vrouwen na de geboorte van een kind vaak minder gaan werken. Uit cijfers van het CBS blijkt dat vrouwen in de eerste twee jaar na de geboorte financieel flink achteruitgaan, terwijl vaders hier nauwelijks hinder van ondervinden. Hanneke Takkeman, medeoprichter van het Vrouwencentrum van het Erasmus MC, legt aan de NOS uit hoe dit er in de praktijk uitziet. “Na de geboorte van een kind worden vrouwen minder vaak gezien als ‘high potential’,” zegt ze. Zelf maakte ze het ook mee. “Toen ik zwanger werd, vroeg iemand op mijn werk direct: hoeveel dagen ga je straks werken? Zo’n vraag wordt volgens mij nooit aan een man gesteld.”

Advies

Coco is realistisch én hoopvol. “Als het mogelijk is, probeer op tijd aan kinderen te beginnen. Een IVF-proces zorgt voor enorm veel stress. De hoop die je steeds krijgt bij elke zwangerschap, en die dan weer vervliegt bij een miskraam, is ontzettend uitputtend.” Bovendien kost het veel geld. “Ik ben zo’n 100.000 euro kwijt aan behandelingen.” Als vrouwen toch willen wachten – omdat ze eerst zichzelf willen ontwikkelen of nog niet de juiste partner hebben – adviseert ze om eicellen (en bij mannen zaadcellen) op tijd in te vriezen.

Beeld: Eigen archief / Studio La Bohème.

• 

  Na tien jaar vruchtbaarheidsbehandelingen werd Meredith zwanger via een donor

  Na tien jaar vruchtbaarheidsbehandelingen werd Meredith zwanger via een donor