Porno; volgens de Dikke van Dale is porno ‘een verzamelnaam voor zinnenprikkelende lectuur, films, muziek, tekeningen enz.’ Voor de een is porno een onschuldige manier om te ontspannen, voor de ander de verpersoonlijking van het kwaad. Er is een keur aan verdeelde meningen, maar gedegen onderzoek over dit onderwerp ontbreekt vooralsnog.  

De Seksuele Gezondheidsmonitor van Rutgers (kenniscentrum voor seksualiteit) komt wel met getallen: ruim 30% van de vrouwen en 70% van de mannen kijkt met enige regelmaat porno. Het tijdschrift Libelle publiceert heel andere cijfers. Uit onderzoek onder 1200 van haar lezeressen, blijkt dat 79% van de vrouwen wel eens naar seksfilms kijkt. 

In tegenstelling tot het verleden, toen je voor ‘vieze films’ nog naar het verste hoekje in de videotheek moest, is het tegenwoordig voor iedereen vrij toegankelijk. Met websites als ePorner, YouPorn en SpankBang kom je met een paar klikken aan je trekken. Volgens Pornhub bezoeken zo’n 75 miljoen mensen per dag hun website.  

De voordelen van porno

Maar waarom kijken we eigenlijk in groten getale naar porno? Daar ligt een biologische reden aan ten grondslag; het beloningsysteem in ons brein. Het kijken van porno stimuleert de aanmaak van de neurotransmitter dopamine met een genotsgolf als gevolg. Het is dus een snelle en makkelijke manier om je goed te voelen. 

Daarbij stimuleert porno de seksuele creativiteit. Je arsenaal aan standjes breidt uit, wat weer kan leiden tot afwisselendere seks. Je liefdesleven wordt hierdoor spannender en je relatie kan zo een flinke boost krijgen. Toch raden wetenschappers porno niet direct aan als relatieredmiddel. Onderzoeker Kyler Rasmussen: ‘De wetenschap laat overtuigend zien dat de effecten op lange termijn meestal verdwijnen en uiteindelijk vooral negatief zijn.’ 

De nadelen van porno

Voor veel jongeren is de porno die ze online vinden een eerste kennismaking met seks. Het is tegenwoordig voor velen hun seksuele voorlichting geworden. En dit kan hun beeld van seksualiteit en de rol van de vrouw verstoren. Hoewel er een opmars van vrouwelijke pornomakers is, is het merendeel nog steeds vanuit een mannelijk perspectief gemaakt. De daad staat centraal en voor de beleving is weinig aandacht. Niet zo gek dus dat jongeren geloven dat het draait om penetratie en dat het bijvoorbeeld gangbaar is om klaar te komen in het gezicht van een meisje. De vrouw is vaak een object. 

De website yourbrainonporn.com verzamelt wetenschappelijke onderzoeken die aantonen dat het kijken van porno schadelijk is. Zo geven ze aan dat pornokijkers emotioneel afvlakken en minder goed sociaal functioneren. Ook wordt onder notoire pornokijkers vaker eenzaamheid, depressie en angst geconstateerd. Wel is hierbij natuurlijk de vraag ‘kijken ze vaak porno omdat ze eenzaam en depressief zijn of worden ze eenzaam en depressief door het vele pornokijken?’ 

Porna

Hoewel veel porno nog steeds mangericht is, is er een opmars aan vrouwelijke pornomaaksters. Een van de bekendste is Erika Lust. De in Zweden geboren politicologe en feministe is van mening dat de huidige porno een stuk vrouwvriendelijker mag. Niet alleen de pornofilm zelf, maar ook de werkomstandigheden waarin de acteurs functioneren. Zo verdienen mannelijke en vrouwelijke acteurs evenveel, garandeert ze een ‘safe seks environment’ en zorgt ze voor een veilige werkomgeving voor de acteurs. 

Is vrouwvriendelijke porno dan alleen bedoeld voor vrouwen? Nee. Ook mannen raken opgewonden van wat meer mildheid in de films. Wat wel verschilt is de manier waarop mannen en vrouwen porno kijken. Waar voor mannen porno eerder een stimulans is voor soloseks, is het voor vrouwen vaker een middel om in te zetten binnen de eigen relatie. 

De website Shespot lanceerde een porno-enquete waar ook enkele opmerkelijke verschillen tussen mannen en vrouwen duidelijk werden. Zo vinden vrouwen ‘aantrekkelijke mannen’ en ‘opbouw van spanning’ belangrijk, terwijl mannen graag naar orale seks kijken. 

Taboe bij christenen

Ondanks de groeiende openheid rondom porno en de laagdrempeligheid om het te kijken, blijft er vooral onder christenen een bepaald taboe op liggen. Erotiekshop Intimitijd.nl onderzocht onder 600 deelnemers het verschil in de beleving van seks tussen niet-christenen en christenen. De uitkomsten zijn opvallend. Zo zijn christenen vaker ontevreden over hun eigen seksleven en kampen ze vaker met schuldgevoelens over seksuele gedachtes.  

Wat pornokijken betreft; 59% van de christenen vindt porno een no go area. 21% vindt dat je samen met je partner wel naar porno mag kijken, het overige deel twijfelt. Volgens Els Gouman, eigenaresse van Intimitijd.nl, wordt dit taboe veroorzaakt door onduidelijkheid in de Bijbel. Daar is niet altijd duidelijk wat wel en niet is toegestaan op seksueel gebied. Het overgaan van morele grenzen, kan zorgen voor schuldgevoel en schaamte. 

Pornoverslaving

Diezelfde schaamte en schuldgevoelens spelen ook een rol bij het fenomeen ‘pornoverslaving’. Een officiële diagnose bestaat niet voor dit probleem, aangezien pornoverslaving niet is opgenomen in de DSM-V, het handboek voor psychische stoornissen. 

Een algemeen kenmerk voor verslaving is dat er sprake is van controleverlies. Ook moet het een constante invloed hebben op de gedachten en het dagelijks leven van iemand. 

Matthijs Freeke studeerde af op het onderzoek ‘Pornoverslaving & geloof’ en concludeerde dat mensen die gelovig zijn, sneller geneigd zijn zichzelf als pornoverslaafd te zien. Het geloof in de waarden van liefde en trouw en in een duurzame relatie met één persoon, maakt dat veel christenen porno niet als opbouwend zien. Als ze dan toch naar porno kijken, tegen hun eigen voornemen in, zien ze dat als een probleem – ze doen iets wat ze eigenlijk niet willen. Daarnaast zit er volgens psychosociaal therapeut Wilbert Weerd van Dichterbij Herstel, een christelijke hulpverleningsorganisatie onder pornoverslaving vrijwel altijd een ander probleem, dat eerst opgelost moet worden: eenzaamheid, verdriet, pijn of iets wat er op lijkt.