Het liefst leest ze elke dag de hele Bergrede, want los van de beperkte tijd die dat kost – hooguit twintig minuten – zit dit beroemde gedeelte vol wijsheid, scherpte en humor. Dé gelijkenis die eruit springt, is die van de balk en de splinter (Matteüs 7). “Jezus overdrijft vaak en dat vind ik prachtig. Natuurlijk gaat het niet letterlijk over een balk in je oog. Jezus maakt iets graag heel groot om zijn punt duidelijk te maken. Dat noem je toch een hyperbool? Ja? Ah, dan is er toch nog iets blijven hangen van de middelbare school.”

Kapot grote balk

Balken en splinters. Is dit het punt waarop ze de splinters bij christenen benoemt? “Nee, nee, zeker niet, het moet juist gaan over die kapot grote balk in mijn oog. Zo weet ik dat ik enorm kritisch kan zijn en makkelijk een oordeel heb. Neem het thema preken. Iets wat ik natuurlijk graag zelf ook doe – dit jaar voor het eerst op de EO-Jongerendag. Alleen vind ik sommige preken die ik hoor niet al te best en kan ik oordelend zijn over de preek en de preker. Deze gelijkenis zet alles dan weer even in perspectief als ik me op zondagochtend weer eens te veel laat gaan. Goedemorgen balk!”

Er staat dus niet dat je helemaal nooit een oordeel mag hebben, gelukkig

Leuke spanning

Nu kun je deze gelijkenis ook zo uitleggen dat we alles met de mantel der liefde moeten bedekken. Toch staat dat er zeker niet, meent Wilke. “Je mag wel degelijk die splinter bij de ander aanwijzen, maar haal dan wel eerst even die balk uit je eigen oog. Daar zit een leuke spanning in. Er staat dus niet dat je helemaal nooit een oordeel mag hebben, gelukkig. Het moet ook niet te zoetjes worden toch? Het gaat alleen wel om de juiste volgorde en de juiste intenties.”

Stille midden

In haar documentaire Wanneer ga ik het ze vertellen? deelde Wilke vorig jaar over haar relatie met haar vriendin. Een gevoelig thema in christelijk Nederland. “Natuurlijk riepen sommige mensen dat ik later naar de hel ga, maar ik heb vooraf bewust de keuze gemaakt om niet alleen de reacties te waarderen van mensen die het met mij en mijn keuze eens zijn. Haatdragende reacties heb ik genegeerd. Wat me verraste, waren de reacties uit het zogenaamde ‘stille midden’: mensen die niet per se een mening hebben over lhbt+. Ze zijn niet anti, maar ook niet pro; ze hebben er gewoon nooit goed over nagedacht of zien geen meerwaarde in het innemen van een standpunt. Hun reacties waren vaak heel respectvol, omdat ze mijn intenties niet ter discussie stelden. Dat deed me erg goed en het liet me zien dat veel christenen echt begrijpen wat Jezus bedoelde met de balk en de splinter. Dat mag ook gezegd worden.”

Tekst: Maarten Nota