Een cabaretvoorstelling waarin de Bijbel wordt samengevat? Echt iets voor TimZingt of misschien de katholieke Herman Finkers. Dat het van de blonde helft van cabaretduo Veldhuis & Kemper moet komen, is een verrassing. Toch was het voor Remco Veldhuis een logische stap. “Ik ben cabaretier - een professionele meninghebber - en ik heb dat boek nooit gelezen. Dat vind ik eigenlijk raar, want het is zo verklonken in het DNA van onze westerse cultuur. Voordat ik er ooit iets over zeg, ga ik hem een keer lezen, dat was mijn oprechte plan. Na een pagina of tien dacht ik al: dit moet leuker kunnen. Tegelijkertijd wist ik dat er veel mensen van mijn leeftijd zijn die datzelfde gevoel hebben. Mensen die hem best wel een keer zouden willen lezen, maar je hebt het druk, je hebt veel aan je hoofd en het zijn heel veel lettertjes. Toen dacht ik: ik ga er gewoon een voorstelling van maken.”

Familiegeschiedenis
In eerste instantie was Remco van plan om de voorstelling door een acteur te laten spelen, maar langzamerhand raakte hij zelf steeds persoonlijker betrokken bij de Bijbelverhalen. “Mijn familiegeschiedenis drong zich onwillekeurig, soms zelf ongewenst aan mij op door de verhalen die ik las. Op een gegeven moment was er geen ontkomen meer aan, ik moest het zelf spelen!” Naast de samenvatting van de Bijbel vertelt Remco ook over die familiegeschiedenis, de haat-liefde verhouding die zijn vader met het geloof had en de haat-liefde verhouding die hij zelf met zijn vader had.

Fan van de Profeet
Voor het schrijven van het script en het regisseren van de voorstelling riep Remco de hulp in van Maarten van Voornveld. Hoewel Maarten liever niet het label ‘christen’ opgeplakt krijgt, noemt hij zichzelf wel ‘fan van het Boek en de Profeet’. “In de wereld waarin ik werk, zijn christenen mensen die overal een antwoord op en een oordeel over hebben. Het feit dat ik christen ben is helaas een reden dat mensen zeggen: dan ben je zeker tegen dit en dat? Dat vind ik zo jammer voor het gesprek.”

God & grappen
Hoewel de voorstelling meer een theatermonoloog is dan enkel een cabaretvoorstelling, worden er wel de nodige grappen gemaakt. Met een onderwerp als de Bijbel ligt dat bij veel christenen gevoelig. Toch is Maarten niet bang voor de reacties. “Als we gelovige mensen beledigen, dan kan dat niet zoveel kwaad. Het is echt niet zo erg om een keer beledigd te zijn. Volgens mij leert de Bijbel dat je jezelf niet al te serieus moet nemen. Als het gaat over God is het iets kwetsbaarder. Ik spreek vaak gelovigen die de neiging hebben om het voor God op te nemen. Ik denk dan altijd: als God God is, kan Hij zichzelf verdedigen. En dat hoeven wij niet voor Hem te doen. Bovendien: het hart van het evangelie is dat God op het beslissende moment - aan het kruis - ervoor koos zichzelf niet te verdedigen.

Beledigen
Hoewel Maarten geen moeite heeft met een grap meer of minder is het voor hem en Remco wel belangrijk om respectvol te blijven. Maarten: “Ik vind dat zelf goed gelukt. Het is niet zo dat ik graag wil choqueren, maar een grap kan dingen ook op een mooie manier op scherp stellen. Remco maakt een aantal grappen in de voorstelling waarvan je aan het einde pas begrijpt waarom hij ze zo hard maakt.” Remco: “De Bijbel wordt door cabaretiers vaak met de grond gelijk gemaakt, dat heb ik expliciet niet gedaan. Ik heb er helemaal geen behoefte aan om dat boek te beledigen, want wie beledig ik? De schrijvers? Die zijn allemaal dood. De afzender, God? Ik betwijfel of hij honderd procent de afzender is. Ik bekijk alleen het boek. Dat boek heeft veel goed en veel slecht gedaan, maar dat komt niet door het boek. De een leest het en pleegt een aanslag op een abortuskliniek, de ander opent een vluchtelingencentrum. Wat dat boek met je doet zegt wat over jou als individu. Met deze voorstelling is het eigenlijk precies hetzelfde.”

Nieuwsgierig
Is deze voorstelling ook voor christenen relevant? Maarten denkt van wel. “De gelovige wereld vervreemdt zo snel van de oprechte vragen die niet-gelovige mensen hebben. Dat komt omdat gelovigen vaak de neiging hebben om snel antwoorden te geven, om alle moeilijke vragen dicht te smeren. Ik denk dat het heel goed is om nieuwsgierig te zijn naar wat mensen die niet geloven zich afvragen over de Bijbel. Remco stelt zulke vragen heel oprecht in de voorstelling.” Remco: “Voor christenen is het een frisse kijk op hun religie, door iemand die niet gehinderd is door enige kennis of enig eigenbelang heeft om het mooier of lelijker te maken dan het is.”
 
Tekst: Floris Petersen
Beeld: Anne van Zantwijk, Leo Veger