Sinds enkele maanden is Thomas Quartier onze Theoloog des Vaderlands. Hij is de eerste monnik in deze rol. Wat kan hij in deze roerige tijden voor het Nederlandse volk betekenen? Een nadere kennismaking met deze bescheiden theoloog, schrijver, en hoogleraar die er dit jaar voor ons allemaal wil zijn.

“Door kerken heen en zelfs daarbuiten spreekt het kloosterleven mensen aan. Dat geeft me een ingang als Theoloog des Vaderlands," zegt Thomas Quartier, de eerste monnik die dit ambt bekleedt. "Daarnaast laten monniken – die in een ‘lockdown unlimited’ leven – door hun dagritme zien hoe je deze moeilijke tijd doorkomt, want door structuur vind je tijd voor God, jezelf en de ander. Zoals dichter Jan Wit zegt: ‘Wie de getijden verwaarloost, wordt door het getij overspoeld.’”

Met welke eigenschap heeft God je royaal bedeeld?
“Een belangrijke eigenschap waarvoor ik Hem dankbaar ben, is enthousiasme. Liever nog spreek ik van begeestering, omdat ik daarin ook echt iets van de Geest ervaar en wil doorgeven. Maar bij iedere gave blijft het goed om maat te houden. Soms neem ik te veel dingen op me.”

Wat is je favoriete Bijbelverhaal?
“Het verhaal van Thomas, mijn naampatroon," antwoordt de Theoloog des Vaderlands. "Dat hij niet zomaar kan geloven, is heel menselijk en voor mij herkenbaar. Ik ben meer theoloog van de vragen dan van de antwoorden. Ietwat prikkelend noem ik mezelf soms een agnost. Maar het ‘niet weten’ is voor mij toch genoeg om als monnik mijn leven te kunnen geven. Omdat ik mag geloven dat ik als mens – net als Thomas – uiteindelijk gevonden word.”

Met wie zou je een dagje willen ruilen?
“Soms ben ik jaloers op de keukenbroeder van ons klooster. Omdat hij zo uitstekend kan koken en zijn taak beter bij het kloosterleven past dan mijn werk als schrijver en hoogleraar. Soms moet ik ervoor vechten om de eenvoud in het leven te bewaren. Je brengt me op een idee met deze vraag. Een dagje ruilen zou best goed zijn.”

Waar staat de mooiste kerk?
“Voor mij is dat de Dom van Keulen. Ik ben in Duitsland opgegroeid en ging vaak met mijn vrienden naar voetbalwedstrijden in de stad. Eerst brandden we dan altijd een kaarsje in de Dom. Op scharniermomenten in mijn leven ben ik er vaak teruggekomen. Een enorm gotisch kerkgebouw dat oprijst als een teken van heiligheid, en naar de hemel lijkt te reiken.”

Ik herken me in Thomas uit de Bijbel

Welk moment in je leven wil je opnieuw beleven?
“Het overlijden van mijn vader, die stierf toen ik 19 was. Hij was toen al even niet meer bereikbaar. De dood was in die tijd nog veel meer een taboe dan nu. Hierdoor hebben we niet bewust afscheid van elkaar kunnen nemen. Dat zou ik nu anders doen, hoewel ik er nu vrede mee heb.”

Welke vraag zou elk mens zichzelf moeten stellen?
“Wat is de ‘kloostercel’ in mijn leven? Het is voor mij de plek waar ik heel dicht bij mezelf kom. Dat gun ik anderen ook. Pas als je daarin slaagt, kun je er voor anderen zijn, en ik denk dat God in je eigen innerlijk op je wacht.”

Beeld: Dick Maes Broekema