Ik werd twee keer gevraagd mee te denken over de inhoud van een mogelijk debat. Ik las daarvoor kranten en kerkbladen, en hield een kleine peiling. Zomaar wat dingen die ik ontdekte:

• Er is zorg over kerkleden die vanbinnen al wat afgehaakt waren. Ze hebben nog een paar weken online gekeken, maar de discipline is weg. Zal corona hen het laatste zetje richting de uitgang geven?

• Er is zorg over de vraag of gelovigen na corona nog wel wekelijks naar de kerk of gemeente gaan. Zullen ze voor de verleiding zwichten thuis te blijven en online te kijken naar een aantrekkelijke dienst van een andere gemeente?

• Er is zorg in de reformatorische wereld over de vraag of digitale kerkdiensten drempelverlagend hebben gewerkt in het gebruik van moderne media.

• Er is veel aandacht voor de vraag of de kerken en gemeenten zich straks anders moeten gaan organiseren, bijvoorbeeld wekelijks in kleine groepen en één keer in de maand met z’n allen?

• Er is aandacht voor het feit dat we het zingen en de gemeenschap gemist hebben: dus straks gaan we gewoon weer terug naar de situatie zoals die voor corona was.

• Er is aandacht voor het feit dat theologische dilemma’s snel zijn opgelost. Thuis hebben kinderen met hun ouders voor het scherm het heilig avondmaal gevierd. Zal een kerk dat ooit weer kunnen terugdraaien?

• Er is de uitdaging om nog eens grondig na te denken over de vraag hoe je kerk bent in een volkomen geseculariseerde samenleving.

• Er is de uitdaging om na te denken wat de kern van ons persoonlijk geloof is als veel structuren wegvallen.

• Er is…

U mag deze lijst zelf wel aanvullen. Dat zal de komende weken ook wel gebeuren. Wat ik hoop, is dat in ieder geval de wekelijkse kerkgang – met zingen, preken en ontmoeting – terugkomt. Gewoon zoals het vroeger was. Ik heb daar zó’n behoefte aan.