Waarom doen we de dingen? Waarom helpen we opeens Oekraïne en is het al tijden ongelofelijk moeilijk om ruimte te vinden in het asielsysteem voor mensen met erg veel recht op asiel. Als ik nu ga helpen, ben ik dan onderdeel van een hype? En die koning met z’n ruimte op het Loo. Supermooi of cynisch effectbejag? We zoeken de motivatie te beoordelen, het hart. En volgens de christelijke spiritualiteit gaat dat niet. Dat is niet je terrein, dat is niet open om te lezen, laat staan om iets over te zeggen. Je kunt een inschatting maken, je kunt een gevoel bij iemand hebben, maar het is allemaal maar broddelwerk want wat weet je nu echt? Wat weet ik van mijn eigen hart?

Jezus van Nazareth wordt nogal eens geconfronteerd met argwaan. Vandaag staat er dit:

“Eens dreef Jezus een duivel uit die stom was. Zodra de duivel was uitgedreven, kon de stomme, weer spreken. De mensen stonden er verbaasd van.”

Dat is vrij droog opgeschreven. Blijkbaar verbaast het de mens niet zozeer dat er een demon is die stomheid creëert. De uitdrijving is echter verbazingwekkend. Dan gaat het verder:

“Maar enkelen van hen zeiden: 'Door Beëlzebul, de vorst der duivels, drijft Hij de duivels uit.' Maar Hij kende hun gedachten en sprak tot hen: 'Elk rijk dat innerlijk verdeeld is, vervalt tot een woestenij, het ene huis valt op het andere. Als nu ook de satan met zichzelf in strijd is, hoe kan zijn rijk dan standhouden? Ge zegt immers, dat ik door Beëlzebul de duivels uitdrijf. Maar als ik door de vinger Gods de duivels uitdrijf, dan is inderdaad het Rijk Gods tot u gekomen.”

Beëlzebul, waarschijnlijk een soort duivelsvorst zijn in het collectieve voorstellingsvermogen van die dagen. Punt is: als de krachten van het kwaad zich inzetten om het goede te doen, dan bestrijden ze zichzelf en dat wordt dan sowieso hun ondergang. Zeg maar dag tegen de complottheorie en het motivatie-onderzoek: goed is goed en als het kwaad het goede motiveert, dan is het sowieso einde verhaal voor het kwaad.

Het zijn grove lijnen die de rabbi hier schetst en ze zijn ontspannend. Dat gepeur in achtergronden en beweegredenen; doe gewoon iets goeds, onderzoek jezelf op bijgedachten en bijbedoelingen, maar laat daarmee het goede ook op zichzelf staan, want al het goede dat wordt gerealiseerd, is terreinwinst en het waard om te vieren.

Daarvoor hoef je absoluut niet naar Bosnië, maar er is ook niets wat je hoeft te weerhouden. Er is een objectief kwaad aan de gang waar mensen slachtoffer van worden. Dat daarbinnen iets goeds gebeurt - iets wat de impact daarvan countert, al is het maar op hele kleine schaal - is het verlangen van het goede. Op reis gaan of juist thuisblijven, het ene goede of het andere goede. Misschien is het zoeken naar échte impact of ‘het verschil maken’ ook wel een beetje ijdelheid. Het goede moet gedaan en daar moeten mensen onderdeel van willen zijn. Samen brengen we dat verder, elk op de eigen plek.

Dat zeg je nu wel, maar het onderscheid tussen goed en kwaad is soms al verrekte lastig. Wat is het goede? Een vraag die soms niet meer dan een poging is om het onvermijdelijke te vermijden. Je weet wel, mens, wat goed is. Dat trilt wel in je, op diepe niveaus en het ligt om de hoek in teksten van geloof. Goed doen, daarin alle domme dingen doen die je kunt bedenken en dan vervolgens leren. Van tevoren leren mag ook, dat helpt. En dan maar op pad, het goede in jezelf rondddragend. Op weg naar ontmoeting, verbinding en groei. Het motivatie-onderzoek is relevant, maar al teveel peuren of je niet tóch door kwade krachten je laat leiden, daar heeft de rabbi vandaag een eenvoudig antwoord op gegeven.

Tot zover de PopUpGedachte vandaag. Een hele goede woensdag gewenst, en vrede, en alle goeds.

Hier vind je drie tekstgedeelten die Rikko vanochtend las.

Deel dit artikel: