Bij Zelensky vroegen we ons het ook af. Een acteur op de plek van de president en dan ‘rising up to the occasion’ zoals dat zo mooi heet. Geen presidentiële familie, geen politieke loopbaan, de juiste man op een van de moeilijkste plekken ter wereld – en het dan zo ongelofelijk inspirerend doen. De kranten volgen elk woord, de toespraak aan Nederland was weer een schoolvoorbeeld van inspiratie. Waar haalt-ie het vandaan?

Als iemand boven de verwachtingen uitstijgt, als zij of hij niet meer gewoon in het rijtje past van elke andere, dan vragen we ons af wat er in iemand gevaren is, waar iemand het vandaan heeft gehaald, wie diegene heeft opgeleid of wie of wat deze persoon een en ander heeft ingefluisterd.

Vandaag besef ik dat dit voor ons allen geldt. Dat er een stem in ons leeft – of tenminste beschikbaar is – waarvan we zelf zeggen als we onszelf beschouwen: waar haalt-ie het vandaan. Of dat nou gaat om onvermoede veerkracht, het juiste woord op de juiste plek of een inzicht. Het is een werkelijkheid in ons allemaal, een realiteit die we kunnen voeden of negeren, die we kunnen laten ondersneeuwen (ja, ja, het is weer een beetje winter) of verzorgen. Jezus van Nazareth geeft het in zijn tijd een naam. En uniek als hij was en is, toch is zijn weg ook bedoeld ter instructie, om na te volgen, om onderdeel van te zijn – zo zegt de christelijke traditie. Dit staat er vandaag:

‘Terwijl Jezus in de tempel leerde, riep Hij met luider stem: 'Gij kent mij en gij weet waar Ik vandaan ben; toch ben Ik niet uit Mijzelf gekomen, maar Hij die waarachtig is, heeft Mij gezonden, Hem kent gij niet. Ik ken Hem, omdat Ik uit Hem ben en Hij Mij heeft gezonden.'

Voor wie zich nog afvroeg waar hij het dan vandaan haalt, hier is het antwoord. Een direct lijntje met de Eeuwige zelf, die hem heeft uitgezonden met een doel. En dat heeft alles te maken met het confronteren van de hypocriete machten, met insluiting van de uitgeslotenen en met heling en genezing. En daarmee claimt hij dat er een nieuwe wereld is aangebroken, de wereld waar men in de joodse godsdienst al die tijd op hoopte. En die er heel anders uitziet dan ze verwachten. Maar wel degelijk begonnen is.

Hij weet waarom hij geroepen is en wat hem drijft. En waartoe. Weet ik dat? Kan ik deel uitmaken van die beweging van de Man van Nazareth? Hij draagt zijn geest over, zijn leven, hij deelt zichzelf in stukjes en biedt zich ter vertering aan – als brood. Hij schenkt zich uit in glazen en biedt zich als heildronk aan. Om dit te verinnerlijken. Dat geroepen zijn. Zodat ik weet wat ik te zeggen heb als ik mezelf afvraag – of anderen afvragen: waar haalt-ie het vandaan.

Die overtuiging komt niet gratis, hij komt niet aanwaaien – zoals de grap de comedian uiteindelijk niet komt aanwaaien en het presidentschap voor Zelensky met enorme kosten voor hemzelf komt (waarbij ik Zelensky niet heilig wil verklaren, hij doet het alleen verbazingwekkend goed op zijn plek). De overtuiging komt niet gratis en vergt oefening, verbinding met je ziel, verbinding ook met de man van Nazareth zelf – van wie de christelijke traditie overtuigd is dat hij leeft. Niet alleen z’n nagedachtenis, maar hij leeft in, onder en achter alles. En hij zoekt mensen die zich in zijn spoor willen laten zenden.

Nou, dat klinkt een beetje erg veel als een preek vanochtend. Maar toch, die innerlijke stem, het gezonden zijn, het weten waar die roep vandaan komt die zich een weg naar buiten en naar boven wil banen in je leven én de oefening om ernaar te luisteren. Om te verzorgen in plaats van weg te duwen, om te erkennen in plaats van te negeren. De man van Nazareth weet waar hij het vandaan haalt, nou ik nog.

Tot zover vanochtend. Een hele goede vrijdag gewenst vandaag. En vrede, en alle goeds.

Hier vind je drie tekstgedeelten die Rikko vanochtend las.