In zijn jeugd heeft Anne Velema, docent Recht op een hbo-opleiding en oud-staflid van studentenvereniging Navigators, ervaren hoe goed het is als je ouders je – open en eerlijk – een bijbelse visie op seksualiteit meegeven. “Het is voor mij een groot voorrecht om deze aanpak door te geven, omdat die openheid er in veel gezinnen niet is. Ouders proberen hun kinderen op veel terreinen de weg te wijzen, maar juist op het gebied van seksualiteit doen ze dat helaas veelal niet. Jongeren krijgen vaak allerlei seksueel getinte beelden via de televisie op hun netvlies, maar willen er niets van weten hoe hun ouders met seks omgaan. “Dit verlamt de ouder als seksuele opvoeder en maakt de meest normale vorm van seksualiteit bijna onbespreekbaar.”
Hoe kom je eigenlijk op het idee om samen zo’n boek te schrijven? Op een avond van de Navigators zou Anne over seksualiteit spreken. Hij zou dit samen met een vrouwelijk staflid doen, maar zij bleek verhinderd. Anne vroeg zijn moeder, de schrijfster Gerry Velema Drent, om in te vallen, omdat zij meer over het onderwerp geschreven had. Die avond ontstond – achteraf gezien – het idee voor dit boek.

Opdracht
Gerry richt zich liever niet op de excessen, maar denkt na over seksualiteit zoals God die bedoeld kan hebben. “Ook tijdens mijn spreekbeurten over dit onderwerp gaat altijd de Bijbel open en stel ik het scheppingsverhaal in Genesis als bijbelse grondslag voor seksualiteit centraal. Daar zie je hoe God ons als seksueel wezen heeft geschapen en ook waarom.”
Waar komt dan toch die negatieve sfeer rondom seksualiteit vandaan? Gerry: “We hebben nog te weinig begrepen wat het goede in seksualiteit is. Vergelijk ons met dieren die zich ophouden bij het hek en turen naar wat er gebeurt in een andere wei. God zegt tegen ons: ‘Draai je nu eens om en kijk naar je eigen wei die Ík je gegeven heb.’ Het gaat erom dat je je eigen emoties in seksualiteit aan de ander en jezelf kunt duidelijk maken. Er ligt iets goeds in seksualiteit van Godswege. Aan ons om dit te zoeken. Dat is een hele uitdaging, maar we worden er wél toe geroepen.”

Ouderlijke slaapkamer
Opvallend is de openheid in persoonlijke ervaringen in Eerlijk Gezegd. Het is een bewuste keuze, omdat alleen theorie volgens de auteurs niet werkt. “En als je de lezers wilt aanmoedigen het gesprek aan te gaan, is ook openheid van onze kant nodig,” aldus Anne. Gerry vertelt in het boek hoe ze reageerde toen Anne als kind op een erg onhandig moment de ouderlijke slaapkamer binnenstormde. En Anne vertelt hoe hij is omgegaan met televisie en internet.
Open zijn over seksualiteit is toch best lastig? “Toch zou ik zonder openheid de kracht van genade missen,” reageert Anne. “Ik ben zo onder de indruk van Jezus’ reactie als er een overspelige vrouw bij Hem wordt gebracht. Openlijk, betrapt op heterdaad... Hoe staat de Here Jezus hierin? Genade en waarheid gaan hand in hand. Genade die niet veroordeelt en waarheid, die – opnieuw verteld – de goede richting wijst.”

Maagd
Ook niet-christenen kunnen iets aan het boek hebben, denkt Gerry. “Wijsheid van God is er voor iedereen, net als de regen.” Anne: “Het is zo belangrijk dat we deze boodschap als christenen met heel ons hart uitdragen. Mijn medestudenten keken vreemd op toen ik ze vertelde dat ik op 24-jarige leeftijd nog maagd was. Als je dan zonder schroom kunt uitleggen waarom je seks wilt bewaren voor het huwelijk, ziet men daar vaak toch de schoonheid van in.”
Anne schetst het beeld van een vis die tegen de stroom in moet zwemmen om niet te worden meegevoerd. “Wie niet tegen de stroom inzwemt, zwemt vanzelf met de stroom mee.” Zelf nam hij het besluit om zijn tv-toestel de deur uit te doen, omdat hij afgestompt raakte van de beelden op zenders als TMF. “Een aantal maanden later zat ik in een kapsalon waar zo’n zender aanstond. Ik schrok van de beelden en vroeg me af of het al weer zoveel erger was geworden, totdat ik besefte dat ik inmiddels een reinigingsbeurt had ondergaan!”

Huiskamer
Aan elk hoofdstuk zijn gespreksvragen en een videofragment gekoppeld. Deze filmpjes zijn te vinden op de site Eerlijk-gezegd en bieden extra gespreksstof. Gerry hoopt zo heel dichtbij de huiskamer te komen. “We willen ouders steunen in het gesprek met hun tieners, want je kunt ze niet dwingen om goed met seksualiteit om te gaan. Ze kunnen ook nog eens makkelijk ‘ja’ zeggen en ‘nee’ doen. Daarom is het zo belangrijk om niet alleen maar te zeggen wát er niet mag, maar ook met argumenten te komen, die we in de Bijbel vinden.”
“Neem de Bergrede,” vult Anne aan. “Jezus haalt hier de wet aan en licht de goede bedoelingen van God toe. Het gaat nooit om het slaafs volgen van de regels, maar om je hart! Er staat ‘Gij zult niet doodslaan’, maar dat kun je – net als overspel plegen – met je ogen doen.” De mensen kenden alle regels, maar begrepen niet wát God met hun leven wilde. “Zoek daarom wat God met seksualiteit voorheeft!”


Tekst: Bart van Delen