“Angsten hebben we allemaal,” zegt spreekster, schrijfster en coach Sarianne van Dalen. “Je angst kan heel reëel zijn, zoals wanneer je bijvoorbeeld niet voldoende inkomen hebt. Maar je kunt je ook zorgen maken over irreële zaken: bij een kuchje zie je jezelf meteen op de intensive care liggen. Je lichaam reageert in beide gevallen op dezelfde manier, bijvoorbeeld doordat je gaat transpireren of oppervlakkig ademhalen. Wees je daar bewust van en maak onderscheid tussen deze twee angsten. Wanneer er echt iets aan de hand is, moet je natuurlijk actie ondernemen en bijvoorbeeld een arts bezoeken. Bij reële én irreële angst geldt: vraag om hulp wanneer je er zelf niet uitkomt.

Sta stil bij een boom, schrijf een psalm of zing een lied.

Zorgen kunnen je helemaal gaan beheersen, zodat je keuzes gaat maken vanuit angst. Het kan dan helpen om je aandacht op iets heel anders te richten, zodat je letterlijk en figuurlijk in beweging komt. Deze oefeningen helpen je daarbij. Kies de oefening die jou aanspreekt, of probeer juist eens iets heel anders.”

1. Kijk eens naar een boom

Sta eens stil bij een reusachtige boom. Blijf er een tijdje naar kijken. Verwonder je over het feit dat deze oude boom al zo lang rechtop kan blijven staan. Er is storm en regen overheen gekomen, maar hij blijft staan.

De natuur kan je in moeilijke periodes enorm veel rust geven. Een boom is een mooie metafoor voor jezelf. Je hebt te maken met angsten en dat is heel pittig, maar toch blijf je staan. Een boom heeft sterke wortels, waarmee hij de voedingsstoffen uit de grond opzuigt. Kijk hier eens bewust naar en vraag je af: waar voed ik mezelf mee, met angst of met vertrouwen?

2. Schrijf een Psalm

In het Bijbelboek Psalmen lees je alle emoties terug: boosheid, verdriet en angst. Singer-songwriter David schreef deze liederen in moeilijke periodes. Laat je inspireren door de psalmen en schrijf er zelf één.

David was in zijn liederen ontzettend eerlijk over wat hij voelde. Misschien kan het jou ook helpen om op deze manier te schrijven. Verwoord wat er in je hart leeft, durf dat te benoemen. Denk er niet te veel over na, maar begin gewoon: je ontdekt vanzelf wat je kwijt wilt. Als je dat wilt, kun je de psalm eindigen met een gedeelte waarin je God dankt.

3. Adem in, adem uit

Sluit je ogen voor een moment en spreek een ademgebed uit.

Bij inademing: Geef mij uw vrede ….

Bij uitademing: … in mijn angst.

Met dit ademgebed adem je Gods vrede in en blaas je je angst uit. Het ademgebed is afkomstig uit de monastieke traditie. Focussen op je adem helpt je om met je hele lichaam in het hier en nu te zijn. Je richt je op God, in plaats van op je eigen gedachten. Je gaat er ook beter door ademen, heel fijn in tijden van stress.

4. Maak een regenboog

Schrijf eens op wanneer je troost hebt gevoeld of Gods trouw hebt ervaren. Hoe heeft Hij je verder geholpen, wanneer je angstig was? Teken er dan met potloden een regenboog overheen (de kleuren zijn rood, oranje, geel groen, blauw, indigo en violet).

De regenboog komt uit het Bijbelverhaal van Noach en staat symbool voor Gods trouw die je leven kleurt. Tijdens Pesach vieren de joden feest om zichzelf eraan te herinneren dat God hen bevrijdde, dat Hij trouw was. Als je in God gelooft, mag jezelf herinneren aan Gods liefde voor jou. Eerder was Hij erbij, en nu wil Hij er ook weer zijn.

5. Maak een praatje

Ga de deur eens uit voor een wandeling of boodschap en maak een klein praatje met iemand die je onderweg tegenkomt.

Bij angst heb je de neiging om je terug te trekken in je eigen bubbel. Maar als je vooral op jezelf gericht bent, krijgt de angst kans om te groeien. Juist in deze tijd is dat gevaar aanwezig. Probeer daarom in verbinding te blijven met mensen om je heen, ook al voel je daar geen behoefte aan. Zoek bewust het contact met je buren, vrienden of mensen uit je gemeente. Nieuwsgierigheid naar de ander helpt je om uit je eigen denkkringetje te stappen.

6. Op je spiegel

Zoek een bemoedigende tekst die je aanspreekt en hang hem op je spiegel. Herhaal hem elke dag hardop voor jezelf.

Welke quote, liedtekst of zin uit een boek helpt jou om over je angst heen te stappen? In de Bijbel zijn ook mooie teksten te vinden die je kunnen helpen. Zo staat er bijna vierhonderd keer in dat je niet bang hoeft te zijn. Er zit vast een tekst tussen die precies bij jouw situatie past: kijk bijvoorbeeld eens naar 1 Petrus 5 vers 7, als je je zorgen maakt.

7. Laat je masseren

Ga na waar in jouw lichaam je angst zit: misschien in je buik, in je ademhaling of in je hoofd? Schenk aandacht aan die plek.

Negatieve gevoelens sla je op in je lijf; je lichaam, ziel en geest vormen één geheel. Neem die klachten serieus en draag er zorg voor. Laat je stijve nek masseren, ga lekker zwemmen of wandelen, of leer een ademtechniek. Aandacht voor je lichaam brengt het tot rust en dat heeft ook invloed op je geest.

8. Zing een lied

Voel je je angstig? Zing een lied!

Wist je dat zingen je stressniveau verlaagt en je geluksniveau verhoogt? Dat komt door de aanmaak van endorfines. Zoek dus een mooi nummer op en zing lekker mee. In de Bijbel lezen we over Paulus en Silas (Handelingen 16). Zij waren vast en zeker doodsbang in de gevangenis; toch zongen ze. De situatie veranderde daardoor niet, maar hun focus wél.

9. Knip en plak

Maak een moodboard over jouw angsten of zorgen. Gebruik plaatjes uit tijdschriften, schilder, teken, knip en plak.

Het resultaat van je inspanningen hoeft niet mooi te zijn, het gaat erom dat je je gevoel uitbeeldt. Doe vervolgens heel bewust afstand van je angst. Neem hiervoor de tijd: praat erover met anderen, lach, huil en bid ervoor als je dat wilt. Maak vervolgens een moodboard waarin je uitbeeldt hoe je je zou willen voelen. Wat geeft jou een rustig en blij gevoel? Hang het op een zichtbare plek op, zodat je er steeds aan wordt herinnerd.

10. Woorden van vrede

Zet een recente foto van jezelf op je nachtkastje. Neem iedere dag de tijd om je tot die vrouw te richten en bemoedig haar. Wat wil je tegen haar zeggen?

Wij kunnen anderen vaak goed bemoedigen, maar voor onszelf zijn we daar minder sterk in. Kijk eens liefdevol naar jezelf en spreek woorden van vrede over jezelf uit. Richt je op het positieve en laat je angst niet het laatste woord hebben. Bijbelteksten als Jesaja 41 vers 10 of Jesaja 43 vers 4 zouden je hierbij kunnen helpen.

Sarianne schreef het dagboek Een nieuwe dag – Laat los en leef (Sestra, 2020). Hierin vind je veel praktische tips en oefeningen.

Beeld: Caroline Cracco

Lees ook: Cocky Drost geeft advies over single zijn en seksuele verlangens.