Dit is de invloed van je telefoon op je mentale gezondheid
11 december 2024 · 12:00
Update: 2 juni 2025 · 11:12
Altijd online, altijd bereikbaar – onze smartphone lijkt onmisbaar. Maar dat constante contact heeft een prijs: je mentale gezondheid. Psychiater Esther van Fenema ontwikkelde de ‘mentale schijf van vijf’ om mentale klachten te voorkomen. In deze serie bespreken we de vijf schijven. Deze keer: matig je telefoongebruik.
Een mobiele telefoon, hoe handig vaak ook, is tegelijk een openstaande deur naar de wereld en daarmee naar een hausse aan prikkels. Via onze smartphone zitten we ook in een mum van tijd op social media. We hebben dus 24/7 de gelegenheid om onszelf met anderen te vergelijken. En daarvan maken we grif gebruik. Voor een deel is dat normaal: we zijn van nature nu eenmaal geneigd om anderen voortdurend in het oog te houden. Dit komt, weet Esther van Fenema, doordat eeuwen geleden de groep van groot belang was om te overleven.
Tekst gaat hieronder verder.
- Waarom praten over je problemen essentieel is volgens psychiater Esther van Fenema
Waarom praten over je problemen essentieel is volgens psychiater Esther van Fenema
- ‘Bij lichte depressie is bewegen de eerste stap naar herstel’
‘Bij lichte depressie is bewegen de eerste stap naar herstel’
Voortdurend leuk en succesvol
Het misleidende is dat iedereen op social media vooral de leukste en geweldigste kanten van zichzelf laten zien. Dat geldt voor Facebook, Instagram en TikTok, maar ook voor LinkedIn. Van Fenema: “Als je dan in je eentje langs al die positieve berichten scrolt, kun je het gevoel krijgen dat iedereen veel leuker, productiever, gelukkiger en succesvoller is dan jij. Met name voor jongeren − maar ook voor ouderen, hoor – kan dat erg ontmoedigend werken. Het lijkt een soort norm dat je voortdurend leuk, succesvol en gelukkig moet zijn. Maar daaraan kan niemand voldoen. Zo wordt steeds het gevoel versterkt dat je faalt.”
Het lijkt een soort norm dat je altijd leuk en gelukkig moet zijn, maar daaraan kan niemand voldoen.
Altijd bereikbaar
Een tweede nadeel: mobiele telefoons zorgen ervoor dat we 24/7 bereikbaar zijn. Dat klinkt in eerste instantie mooi, maar het kan ook flink tegen je werken. Bijvoorbeeld als je een baas of een collega hebt die niet schroomt om je na werktijd of in het weekend te bestoken met vragen, terwijl jij net van plan was om iets leuks te gaan doen. Of als je net een fikse aanvaring hebt gehad met iemand die via de chat maar blijft doordrammen, terwijl jij snakt naar een time-out. Om van internetpesten nog maar te zwijgen.
Tekst gaat hieronder verder.
- Waarom rust zoveel meer is dan slapen en bankhangen
Waarom rust zoveel meer is dan slapen en bankhangen
- Eenzaamheid is niet alleen pijnlijk, het is ook slecht voor je gezondheid
Eenzaamheid is niet alleen pijnlijk, het is ook slecht voor je gezondheid
Zet meldingen uit
Veel mensen volgen ook de nieuwsupdates via hun mobiele telefoon: oeps, een pushmelding! (Wat is er gebeurd? Hoe staat het nu met die uitslaande brand? Wie zou er achter die aanslag zitten?)
Daarom adviseert Esther van Fenema om sowieso de meldingen van social media uit te zetten, zowel visueel als qua geluid. Dan word je tenminste niet iedere keer opgeschrikt door de ping!, het trillen of het oplichten van een nieuwe melding. Nog beter is het om je mobieltje niet overal mee naartoe te nemen – of zelfs een paar dagen helemaal weg te leggen.
Psychiater Esther van Fenema schreef het boek De mentale schijf van vijf, met praktische tips voor het dagelijks leven. Het is geen therapieboek en ook geen zelfhulpboek; het is gewoon ‘een handleiding voor het hoofd’, zoals de ondertitel luidt. Wie beter snapt hoe het eigen hoofd werkt, kan vaak ook beter met stress omgaan.
Tekst: Margaretha Coornstra
Meest gelezen
- Martine: ‘Na een paar dagen weet ik het zeker: Mijn kinderliefde is op. De ‘adults only’ camping lonkt’
Column
Martine: ‘Na een paar dagen weet ik het zeker: Mijn kinderliefde is op. De ‘adults only’ camping lonkt’
- Junglepiloten Joost en Anke: 'Het is avontuurlijk, niet romantisch'
De missie van drie gezinnen in de frontlinie van hulpverlening
Junglepiloten Joost en Anke: 'Het is avontuurlijk, niet romantisch'
- Schittert het team van 'Op de spoed' later dit jaar in Carré?
Op de spoed maakt kans op de Gouden Televizier-Ring
Schittert het team van 'Op de spoed' later dit jaar in Carré?
Lees ook
- Jurjen ten Brinke: ‘Uitdelen’ kan maar zo een beetje verslavend worden
De Bijbel Open
Jurjen ten Brinke: ‘Uitdelen’ kan maar zo een beetje verslavend worden
- Hoe je je vakantievoornemens wél volhoudt
5 tips voor het opbouwen van goede gewoontes
Hoe je je vakantievoornemens wél volhoudt
- Hoe praat je met je (klein)kinderen over de dood? 7 Bijbelse lessen
Wat David, Job en Paulus ons leren over afscheid nemen
Hoe praat je met je (klein)kinderen over de dood? 7 Bijbelse lessen
Schrijf je hier in voor de Eva-nieuwsbrief
Eva is het magazine voor vrouwen van de EO. In de Eva nieuwsbrief ontvang je wekelijks een selectie van de mooiste artikelen: levensverhalen, artikelen over mentale weerbaarheid, gezondheid en liefde & relaties.
Lees onze privacyverklaring.